تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 614

مساهمون:

ص٦١٤
بر مخزن الاسرار آورده است و در آنجا جز كسانى كه در سطرهاى پيشين ياد كرده و شرح اثرهايشان را در ترجمهء حالشان خواهم آورد ، اين اثرها را نام برده كه شايستهء ذكرند : گوهر شهوار از عبدى گونابادى « در رياض الشعرا نوشته عبدى گونابدى اصلش از تونست ، شاعر خوبگوى خوش اعتقادى بوده مدّاحى اهل بيت طاهره مىكرده ، كتاب گوهر شهوار از تصنيفات اوست ، از آنجاست :
عشق چو شد قفل بقا را كليد * منّت جان بهرچه بايد كشيد شكر كه بىعشق بتان نيستم * چون دگران زنده بجان نيستم » « 1 »
منظور انظار از رهايى مروى كه آن را در 982 ه بنام جلال الدين اكبر ساخت و چند بيت زيرين از آنجاست در ستايش پادشاه :
چرخ كه اين قبهء خرگاه تست * هاله زده گرد رخ ماه تست ذات تو لعلست و جهان حقّه‌يى * اطلس چرخ از علمت شقّه‌يى مى ز لبت خون جگر مىخورد * ز هر بدور تو شكر مىخورد مس بقبول تو چو زر مىشود * عيب بلطف تو هنر مىشود « 2 »
مهر و وفا از محمّد بيگ پسر ابو الفتح بيگ تركمان متخلص به « سالم » است . وى نخست در خدمت قاضى جهان پدر شرف جهان قزوينى ، در قزوين بسر مىبرد ، از آنجا بشيراز و از آن شهر بتبريز رفت . او را يوسف و زليخا ، شاهنامه ، و منظومهء مهر و وفاست . ازين منظومهء اخير اوست :
چون غم پيرى به كسى رو نهد * روى بر آيينهء زانو نهد هر دم از آيينهء زانوى خويش * روى اجل را نگرد سوى خويش لرزه درافتد ز ضعيفى به پا * دست شود از پى رفتن عصا خلعت شيبت چو دهد آسمان * رگ شود آجيده‌وش از تن عيان « 3 »
و اين غير از مهر و وفاى ديگريست كه بلوشه در فهرست خود [ ج 3 ، ص 388 ] معرّفى كرده و بطهماسب قلى بيگ يزدى نسبت داده .
هامش
( 1 ) - هفت آسمان ، ص 99 . ( 2 ) - ايضا ص 105 . ( 3 ) - ايضا ص 108 .
تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 614 | ذبيح الله صفا