نخست در سال 906 فراهم آمد و سپس خواندمير مطالبى بر آن افزود چنان كه بالاترين تاريخ كه در آن آمده سال 914 يعنى سال وفات خواجه غياث الدين ميكال وزير مظفر حسين ميرزا پسر ابو الغازى حسين ميرزاى بايقراست . اهميت اين كتاب در اشتمال بر اطلاعات مشروحى دربارهء وزيران عهد تيمورى تا زمان انقراض آنست در ايران .
خواندمير در تدوين اين كتاب از كتب مقدم بر زمان خود در شرح حال وزيران و از كتابهاى تاريخ استفاده كرده و بسيارى از تراجم صدور را باستقصاء آورده است .
اين كتاب بنام سلطان ابو الغازى حسين ميرزا و وزيرش كمال الدين خواجه محمود تأليف شده است .
2 ) خلاصة الاخبار فى بيان احوال الاخيار . اين كتاب مختصريست در تاريخ عمومى از زمان خلقت تا سال 905 از هجرت نبوى . غياث الدين تأليف اين كتاب را بسال 904 ه آغاز كرده و آن را بنام امير عليشير نوايى توشيح نموده است . خلاصة الاخبار با « مقدمه » يى در شرح خلقت آغاز شده و در ده « مقاله » و يك « خاتمه » پايان يافته است . مقالات دهگانهء كتاب به ترتيب راجعست باخبار : اول ) انبيا ، دوم ) حكما ، سوم ) پادشاهان پيش از اسلام ايران و عرب ، چهارم ) سيرهء پيغامبر اسلام ، پنجم ) خلفاى راشدين و ائمهء اثنى عشر ، ششم ) امويان ، هفتم ) عباسيان ، هشتم ) سلسلههاى سلاطين ايران تا دورهء مغول ، نهم ) چنگيزيان ، دهم ) تيموريان تا سال 875 كه مصادفست با دومين لشكركشى سلطان حسين ميرزاى بايقرا و استقرار نهايى او در هرات . - خاتمهء كتاب در توصيف هرات و ذكر احوال بعضى از معاصران مؤلف است .
اگرچه حوادث منظم تاريخى در خلاصة الاخبار بسال 875 ختم مىشود ولى اتفاقات مربوط به اولاد سلطان ابو سعيد گوركانى تا بسال 905 هجرى در مطاوى اخبار مذكور افتاده است .
3 ) مآثر الملوك متضمن كلام پادشاهان و پيشوايان دين و حكيمان . اين كتاب هم بنام امير عليشير نوايى ، پيش از سال 906 ه تأليف شد .
4 ) نامهء نامى كه مجموعهييست از منشآت ديوانى خواندمير .
تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 543
مساهمون: ذبيح الله صفا
ص٥٤٣