تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى ) — صفحة 107

مساهمون:

ص١٠٧
استخراج طالع . عبد القادر كتاب خود را با تلخيص از زيجهاى معروف پيش از خود خاصه زيج الغ بيكى و زيج جامع سعيدى از ركن الدين آملى ، ترتيب داد . از اين زيج نسخى در كتابخانها و از آن جمله نسخه‌يى در كتابخانهء ملى پاريس و نسخه‌يى در كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران موجود است « 1 » . در اوائل قرن نهم منجمى بنام محمد حسينى ( يا : محمد بن الحسين ) و معروف به « سيد منجم » شهرت داشت كه بتصريح حاج خليفه در سال 803 زنده بود و ازو تأليفى مختصر در معرفت احكام نجوم باقى مانده است بنام لطائف الكلام ( الكرام ) فى احكام الاعوام به فارسى . از اين كتاب نسخى در دستست و از روى آن معلوم مىشود كه تأليف كتاب در حدود سال 823 - 824 اتفاق افتاده است « 2 » . در « حساب العقود » رساله‌يى به فارسى از مورخ و عالم مشهور شرف الدين على يزدى مؤلف ظفرنامه بازمانده است بنام « كنه المراد فى علم الوفق الاعداد » و او كتاب ديگرى در علم حساب و يكى ديگر در « اسطرلاب » نوشته است « 3 » . دربارهء حساب العقود كتاب فارسى مشروحترى بدست يعقوب بن محمد بن على طاوسى در يك مقدمه و سه « لوح » و يك خاتمه تأليف شده است « 4 » . از منجمان بزرگ قرن نهم ركن الدين بن شرف الدين حسينى آملى متولد بسال 800 و متوفى بعد از سال 860 هجريست . وى پس از خروج از زادگاه خود مدتى در فارس و كرمان و هند و عاقبت در هرات گذراند و در زندگانى با سختيها مواجه شد . از تأليفات اوست : زيج
هامش
( 1 ) - دربارهء اين زيج رجوع كنيد به فهرست نسخ فارسى كتابخانهء ملى پاريس ، ج 2 ص 67 - 68 ؛ و بفهرست كتابخانهء مركزى دانشگاه ج 4 ص 895 - 897 . ( 2 ) - كشف الظنون ، ستونهاى 1553 - 1554 ؛ فهرست كتابخانهء مركزى دانشگاه ، ج 4 ، ص 936 - 937 . ( 3 ) - كشف الظنون ستون 1521 ؛ فهرست دانشگاه تهران ، 4 ، ص 836 . براى كسب اطلاع دربارهء نسخ ديگر اين كتاب به همين مرجع اخير مراجعه كنيد . ( 4 ) - كشف الظنون ، ستون 1521 .