اينها فراهم آمده و كتاب نزهة الحدائق در بيان كيفيت ساختن و عمل با آنست . غياث الدين بر اين كتاب ذيلى دربارهء اختراع و كيفيت استعمال يك آلت نجومى ديگر بنام « لوح الاتصالات » نوشت موسوم به « الالحاقات العشرة » . اين هر دو كتاب بطبع رسيده است .
مفتاح الحساب اثر معروف ديگرى از غياث الدين است كه در آن باستنباط بسيارى از قواعد هندسى و حسابى و جبر نائل گرديد . اين كتاب كه بچاپ رسيده در يك مقدمه و پنج مقاله براى ميرزا الغ بيك نوشته شد و سپس غياث الدين خود خلاصهيى از آن بسال 824 ترتيب داد بنام تلخيص المفتاح و سپس شرحى بر همين تلخيص نوشته است بنام « تنوير - المصباح فى شرح تلخيص المفتاح » .
زيج خاقانى كتابيست در تكميل زيج ايلخانى خواجه نصير الدين طوسى و غياث الدين آن را بسال 816 براى ميرزا شاهرخ تأليف نمود .
آثار ديگرى مانند سلم السماء - محيطيه دربارهء نسبت قطر و محيط دايره - كماليه و غيره نيز از غياث الدين باقى مانده است و بهرحال او از جملهء رياضىدانان مبتكر و بزرگ ايرانست كه در فن خود تالى خواجه نصير طوسى شمرده مىشود « 1 » .
همكار معروف غياث الدين جمشيد در ايجاد رصد مراغه دانشمند بزرگ موسى ابن قاضى ملا محمود رومى معروف به قاضىزادهء رومى از رياضىدانان بزرگ قرن نهم هجرى است .
پدرش ملا محمود قاضى شهر بروسهء روم بود و به همين سبب است كه پسرش به « قاضىزاده » شهرت يافت . وى نخستين تحصيلات خود را در بلاد روم انجام داد و سپس بخراسان و ماوراء - النهر هجرت كرد و در آن سامان از دانشمندان كسب اطلاع نمود و بمراتب عاليهء علوم خاصه در رياضيات دست يافت . وى از نخستين استادان الغ بيك و در طرح رصد سمرقند راهنماى وى بود ليكن پيش از اتمام كار رصد درگذشت و او هم مانند همكار فاضل خود غياث الدين نتوانست تا پايان كار رصد و تدوين زيج باقى بماند . از آثار معروف او شرح اشكال التأسيس است . اشكال التأسيس كتابيست در هندسه تأليف شمس الدين محمد بن اشرف سمرقندى از
هامش
( 1 ) - دربارهء او رجوع شود به كشف الظنون موارد مختلف ، از آن جمله ستونهاى 1760 - 176 و 1941 - 1942 ؛ و به ريحانة الادب ج 3 ص 165 - 166 ؛ و بفهرست كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ج 4 ص 866 - 868 ، و جز آنها .