قرن ششم است . ازين منظومه در مجمل التواريخ و القصص كه بسال 520 تأليف شده سخن رفته است « 1 » و ناظم آن « ايرانشاه بن ابى الخير » است . اين بهمننامه غير از بهمن - نامهء حكيم آذرى از شاعران قرن نهم است كه در شرح احوال سلاطين سلسلهء بهمنى هند ساخت . بهمننامه را حكيم ايرانشاه بنام محمود و محمد پسران ملكشاه ساخته است و موضوع آن سلطنت بهمن و سرگذشت او با كتايون ( كسايون ) دختر پادشاه كشمير و هماى دختر خديو مصر و داستان مرگ رستم و كينهكشى بهمن از خاندان او و جنگهاى متمادى ميان بهمن و بازماندگان رستم و هنرنماييهاى آذربرزين پسر فرامرز است و خلاصهيى از آن در مجمل التواريخ و القصص آمده است « 2 » .
3 ) ديگر از منظومهاى حماسى اين عهد فرامرزنامه است كه از آن نيز در مجمل التواريخ و القصص سخن رفته و بنابرين در اواخر قرن پنجم يا اوايل قرن ششم بنظم درآمده است . موضوع اين منظومه داستان فرامرز و هنرنماييهاى او خاصه در كشور هند است .
4 ) كوشنامه كه آن نيز در مجمل التواريخ آمده و موضوع آن جنگهاى كوش پيل دندان برادرزادهء ضحاك است و گويا آن نيز از آثار حكيم ايرانشاه باشد .
5 ) بانو گشسپنامه در سرگذشت بانو گشسپ دختر رستم كه در پهلوانى و چالاكى ميان مردان نيز همانند او كم بود و خواستاران بزرگ مانند فغفور و قيصر و خاقان چين و بزرگان و خويشان كاوس شاه و بسى از دليران و نامآوران ايرانى بخواستارى وى نزد رستم رفتند و كس فرستادند اما رستم از ميان همهء آنان گيو پسر گودرز كشوادكان را برگزيد و دختر خود را به دو داد . ازين زن شجاع داستان مستقلى مانده كه ببانو گشسپنامه موسوم و على الظاهر از اواخر قرن پنجم است .
6 ) برزونامه منظومهء بزرگى است در ذكر احوال برزو پسر سهراب از هنگام ولادت
هامش
( 1 ) - مجمل التواريخ ص 2 و 92
( 2 ) - مجمل التواريخ ص 53 - 54 و 92