جميعها » « 1 » و چون يكى از اخوان ميخواست دوستى انتخاب كند مىبايست در احوال او دقت نمايد و اخبار وى را بدست آرد و اخلاق او را آزمايش كند و مذهب و اعتقاد او را بشناسد تا بداند كه سزاوار دوستى و برادريست يا نه و چون كسى را برين صفت يافت بهيچروى ازو دست بازندارد و از بذل مال و جان دربارهء او خوددارى نكند و با وى چون نفس واحد در اجسام متعدد باشد و در حفظ مراعات كار و اداء حقوق او بكوشد و چون احسانى دربارهء صديق خود كرد منّتى ازين باب بر او ننهد و چون بدى از وى ديد نرمد و او را بر جميع نزديكان و دوستان و همسايگان برترى نهد چه چنين دوستى از پسر و برادر و همسر بهترست .
سعادت هريك از اخوان در آنست كه معلّمى هوشيار و خوشقريحه و روشنضمير و دوستدار كه نسبت بهيچيك از آثار و مذاهب تعصبى نداشته باشد برگزيند و از كسانى كه از كودكى باز بآراء فاسد و عادات پست و اخلاق نامأنوس عادت كردهاند دورى جويد و كسانى از اخوان كه از مال يا علم برخوردارند بايد برادران را نيز از آنها برخوردار دارند و در دوستى و صداقت از انساب صرفنظر كنند و در طلب صلاح دين و دنيا با اخوان ياورى نمايند .
اخوان از لحاظ قوّت نفوس و مراتب معنوى بر چهار دسته بودند : اخوان الابرار و الرحماء ( بعد از پانزده سالگى ) - اخوان الاخيار و الفضلاء ( بعد از سى سالگى ) - اخوان الفضلاء الكرام ( بعد از چهل سالگى ) . بعد ازين درجه بمرتبهء كسانى ميرسيم كه با تسليم و قبول تأييدات سماوى بمشاهدهء حقّ رسيدند و اين قوّهء ملكى بعد از پنجاه سالگى حاصل مىشود و با اين قوّه است كه مفارقت از هيولى و معراج و صعود بملكوت آسمان و شهود احوال قيامت و بعث و نشر و حشر و حساب و ميزان و عبور از صراط و مجاورت خدا و نظاير اين احوال حاصل ميگردد « 2 » .
اخوان الصفا نوشتهاند « 3 » كه در ميان بزرگان و فضلاء طرفدارانى دارند كه بعضى
هامش
( 1 ) - رسائل اخوان ج 4 ص 105
( 2 ) - رسائل اخوان الصفا ج 4 ص 215
( 3 ) - ايضا ج 4 از ص 105 ببعد