چرا بدان گردن مىنهد ، و لذا مىتوان آن را براى خاموش ساختن مشاجرات اصولى كه در ميان امّت حضرت محمّد ( ص ) درگرفته بود به كار برد . در واقع موضوع و هدف اين ميزان آن بود كه نشان دهد احكام و دستورات قرآن را تا چه حدّ مىتوان لفظا به لفظ گرفت و تا چه حدّ مجازى معنى كرد ، اگر گفتارى را بنابر اصول منطقى نتوان لفظ به لفظ گرفت ، در اينصورت مىتوان آن را به نحوى كه از درجهء اعتدال خارج نشويم مجازا معنى كرد ، و تنها وقتى كه اين معنى مجازى هم ناپسند و نامناسب نمود مىتوان به شيوهء عمومى تفسير توسّل جست . و بدين منوال فقط احكام و گفتارهاى معدودى مىماند كه بتوان آنها را با روش اسماعيليان تأويل كرد . . . » « 1 » .
هامش
( 1 ) . فرقهء اسماعيليه ، پيشين ، از ص 255 تا 258 .