نمونه بارز آنها كشتار خونبار « سن بارتلمى » « 1 » در پاريس است كه در روز 24 ماه اوت 1572 آغاز گرديد « 2 » .
كشتار فجيع پرتستانها
بطور خلاصه كشتار پرتستانها در سلطنت شارل ، در اثر دسايس و تحريكات مادر شاه آغاز گرديد .
قبلا در روز 22 اوت به امر « كاترين » مادر شاه سوءقصدى بجان يكى از رجال وقت شد كه بىنتيجه ماند به اين جهت طرحى براى كشتار دستهجمعى پرتستانها ريخته شد ، موقعيّت نيز مناسب بود زيرا به مناسبت جشن ازدواج « هانرى دوناوار » با مارگريت خواهر شارل ، جمع كثيرى از بزرگان و رهبران پروتستانها در پاريس گرد آمده بودند ، به تحريك و اغواى كاترين ، شاه در شب 24 اوت فرمان كشتار را صادر كرد ، كشتار در فرداى جشن ازدواج ، آغاز گرديد .
اين واقعه ، كه خونبارترين صفحات تعصّبات مذهبى است ، چندين روز به طول انجاميد و در طى آن عدهء كثيرى مرد و زن و كودك ، قربانى جهل و تعصّب و تحريكات خانواده سلطنتى گرديدند و در نتيجه ، تمام خاك فرانسه به خاك و خون كشيده شد .
در پاريس اجراى فرمان بوسيله صداى ناقوس كليساى سن ژرمن اعلام شد . . .
رهبران اصلى پرتستانها سرشان بريده شد ، و اشخاص بنامى قربانى اين حادثه رقتانگيز شدند . در « لوور » قتلعام از ساعت 5 صبح آغاز گرديد ، قربانيان كه اغلب آنها شب را در خدمت شاه بودند ، چون گوسفند ، سرشان بريده شد ، و گويند شاه تبهكار ، بدون احساس كمترين مسئوليتى از پنجرهاى ناظر وقايع بود ، در ولايات ، گروه كثيرى از پرتستانها بدست جلّاد سپرده شدند ، ولى چند تن از حكام از ابلاغ فرمان قتلعام خوددارى كردند ، نتيجهء مستقيم اين حادثه وحشتناك ، تجديد جنگهاى داخلى بود . » « 3 » بعدها براى پايان دادن به اين وضع ، قرارداد و موافقتنامهيى
هامش
( 1 ) .Saint - Barthelemy .( 2 ) .Grand Larousse Encyclopedique Tome 9 - P : 118 - 119 .( 3 ) . دايرة المعارف فارسى ، جلد اول ، ص 1342 . همچنين نگاه كنيد به تاريخ آلبرماله « تاريخ