تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ اجتماعى ايران ( فارسي ) — صفحة 548

مساهمون:

ص٥٤٨
مىكنند و منظرهء رامشگران و مردان و زنان جوانى را كه در كنار جويبارى گفتگو مى - كنند ، نشان مىدهند . در جريان حملهء مغول ، صنعت كاشىسازى كمتر در معرض صدمه قرار گرفت ؛ در قرن هشتم هجرى ( 14 ميلادى ) در ساختن ظروف چينى ، بدل چينى و سفال ، هنرنمايى بيشترى تجلى مىكند ، ظروف را به جاى آنكه فقط با برگهاى طلايى زينت دهند با عقاب ، سيمرغ ، آهو و پرندگان در حال پرواز زينت مىدهند . موضوعات نقشه‌ها اكثرا چينى است و اشخاص را با لباسهاى مغولى كه دور آن را شاخ و برگهاى طبيعى فرا گرفته ترسيم كرده‌اند . * تا جايى كه از آثار ناچيز هنرى بدل چينىسازى و فلزكارى دورهء تيمورى برمى - آيد ، اين دو رشتهء صنعت در عصر تيمورى راه افول سپرد ، شايد علت اين امر وارد شدن چينيها و با رفتنهاى معروف از سوى چين به جانب باختر باشد ، ورود اين كالاى زيبا و ارزان ، اغنيا و ثروتمندان را از مصنوعات بومى بىنياز كرد - تيموريان به ساختن بشقاب - هاى نقره با نقش و نگارهاى مطلا و بوته‌هاى برجسته علاقه داشتند ؛ در اواخر قرن دهم هجرى ( 16 ميلادى ) چينىسازى ايران بار ديگر رو به تكامل مىرود ، طرح تزيين اين ظروف ، ظاهرا تقليد از چينيهاى « مينك » بود ، ولى هنرمندان ايرانى لطايف و ظرايف بسيارى در تهيه اين ظروف نشان مىدادند ، در موزهء بريتانيا شيردانيست كه تاريخ آن 1029 هجرى است و ظاهرا در يزد كه يكى از مراكز مهم تهيهء اين ظروف بود ساخته شده است . به كار بردن جلا در ظروف ، مجددا مورد توجه هنرمندان قرار گرفت ، در نقشه‌هاى اين دوره بيشتر صحنه‌هاى طبيعى ، پر از حيوانات است ، بر روى بطريهاى گردن‌دراز و كوزه قليانها ، غالبا ، صحنه‌هاى شاعرانه مثلا ملاقات خسرو و شيرين را كشيده‌اند . . . »

توجه به امور ذوقى و هنرى

در صدر اسلام و دهها سال بعد از آن ، همهء تلاش و كوشش مسلمانان واقعى ، متوجهء اجراى تعاليم مذهبى و توسعهء حوزهء قدرت مسلمين بود . در اين دوران كه حدود يك قرن به طول انجاميد ، مردم چنان كه بايد به امور ذوقى و هنرى توجه نمىكردند و همين علاقهء فراوان خلفا و سران عالم اسلام ، به گسترش آيين اسلام سبب گرديد كه بىخبران ، مسلمانان را مخالف و دشمن بدايع هنرى به حساب آورند و كليهء ملل
تاريخ اجتماعى ايران ( فارسي ) — صفحة 548 | مرتضى راوندى