ايشان ميل به معاملهء با آن جماعت مىكردند و بعضى از كنيزكان كه حميتى و قدرتى داشتند ، در نفس خود نمىخواستند كه ايشان را به خرابات فروشند و به اجبار و اكراه مىفروختند و به كار بد مىنشاندند ؛ غازان بفرمود تا زنان خرابات را ، هركدام كه بخواهند بيرون آيند ، بخرند و از خرابات بيرون بياورند و كنيزكانى را كه ميل بدين كار ندارند ، به اكراه و اجبار بدان وادار ننمايند ، در اشعار و حكايات و همچنين در كتابهاى لغت ، خرابات را غالبا به معنى محل فسق و فجور شناختهاند . . . » « 1 »
مغازله با زنان
ابن نديم ، در كتاب الفهرست ضمن شرح حال محمد بن اسحاق مؤلف « كتاب السير » مىنويسد : « . . . رفتارش ناپسند و مورد سرزنش همگان بود ، گويند به امير مدينه خبر رسيد كه محمد با زنان مغازله « 2 » كند ؛ امير او را احضار كرد و دستور داد موى سرش را كه رونقى داشت كم كنند ، و چند ضربه تازيانه به او زد ، و او را از نشستن در پائين مسجد منع كرد ، وى را صورت زيبايى بود و از قول فاطمه دختر منذر ، زن هشام بن عروه ، چيزها روايت مىكرد ، اين خبر كه به هشام رسيد ، ناخوش گرديده و گفت : چهوقت او نزد فاطمه رفته كه چيزى از وى شنيده باشد ؟ و گويند اشخاصى شعرهايى مىگفتند و براى او آورده و از او مىخواستند كه در كتاب السير خود بگنجاند ؛ از اين جهت اشعارى در كتابش ديده شد كه نزد راويان شعر مفتضح بود . . . نسبت به يهود و نصارى خوشبين و در نوشتههاى خود آنها را اهل علم پيشينيان خوانده است .
ابن اسحاق در سال صد و پنجاه وفات يافت . » « 3 »
علل رشد فساد در خاور ميانه
گروهى از اعراب با اينكه مدعى رواج عفت و عصمت و حامى حق و عدالت بودهاند ، بر خلاف روح اسلام در جريان غزوات مذهبى و جنگهاى توسعهطلبانه به نام اشاعهء دين به خود اجازه مى - دادند كه پس از پيروزى بر خصم ، زنان و دختران و پسران مغلوب را به صورت غلام و كنيز در اختيار خود گيرند و از وجود آنان ، به انواع وسايل سوءاستفاده نمايند . اين روش بهرهبردارى از نوجوانان به ترويج فساد و فحشاء كمك فراوان كرد . احمد امين ، محقق
هامش
( 1 ) - ر . ك : دايرة المعارف فارسى ، پيشين . ص 886 ( نقل به اختصار ) .
( 2 ) - مغازله : معاشقه و عشقبازى كردن است ؛ چنان كه در لباب الالباب آمده : « از صباح تا رواح با « صباح » به مغازله و معانقه مىگذشت . »
( 3 ) - ابن نديم ، الفهرست ، ترجمه م . رضا تجدد . چاپ دوم . ص 156 .