بدون اينكه مبارزهاى در اين راه صورت گيرد ، در هشتم اسفندماه 1341 ، اين حق به امر رفع حجاب در عهد رضا شاه
شاهنشاه به زنان داده شد ، و امروز در مجلس شوراى ملى و سنا چندتن از زنان شركت دارند . » « 1 »
مقام زن :
به نظر ويل دورانت « احتياجات اقتصادى ، ميليونها زن را از خانهء ديرين خود بيرون كشانده و با يك سرعت خشتى آنان را در ميدانهاى صنعت و تجارت ، به رقابت با مردان واداشته است . . . اين خادمان نوين صنعت ، در هر ميدانى كه قدرت جسمانى ضرورى نبود ، راه خود را باز كردند ، و در تمام اين ميدانها صفات اخلاقى و ذهنى مردان را به دست آوردند ، تا آنجا كه وعاظ اخلاقى عالم مسيحيت از مرد شدن جنسى كه در گذشته ضعيف و لطيف ناميده مىشد ، به ناله درآمدند . زنانى كه در وكالت دادگسترى و طبابت و حكومت و حتى راهزنى موفق شدند ، قابليت زنان را در ميدانهايى كه هنوز فرصت خوبى براى خودنمايى در آن نيافتهاند ، نشان دادند ، و ثابت كردند كه مىتوانند در كارهايى كه قبلا خاص مردان بود با آنان رقابت بورزند . به نظر ويلدورانت ، مرد ناقص شدن كارى نيست بلكه مهم ، زن كامل بودن است . زنان بايد مادرى را فنى بدانند كه براى آن نيز هوش و استعداد لازم است . » « 2 »
او در فصل نهم كتاب خود ، مىنويسد كه در ربع اول سال دوهزار مسيحى ، بزرگترين حادثه ، نه جنگ بين المللى و نه انقلاب كبير اكتبر 1917 بود بلكه جالبترين وقايع « . . . دگرگونى وضع زنان بوده است . تاريخ چنين تغيير تكاندهندهاى ، در مدتى به آن كوتاهى ، كمتر ديده است . « خانهء مقدس » كه پايهء نظم اجتماعى ما بود ، شيوهء زناشويى . . . همه آشكارا ، در اين انتقال پرآشوبى كه همهء رسوم و اشكال و تفكر ما را فراگرفته است گرفتار گشتهاند . . . » « 3 »
اين واژگونى سريع عادات و رسوم محترم و قديمتر از تاريخ مسيحيت را چگونه
هامش
( 1 ) . دايرة المعارف فارسى ، پيشين ، « حق رأى دادن زنان . »
( 2 ) . لذات فلسفه ، پيشين ، ص 153 ( به اختصار ) .
( 3 ) . همان ، ص 155 و 160 .