سند شمارهء ( 202 ) مورخ : 14 ربيع الثانى 1285 ق . / 1869 م . از : وزارت امور خارجه به : كارگزار خارجهء فارس
به كارگزار خارجهء فارس
به تاريخ 14 شهر ربيع الثانى 1285
قرار جديد كه به امام مسقط داده مىشود به حاجى احمد بگوييد هزار و سيصد تومان كه عليحده به توسط ميرزا على اكبر تمسك دادهاند ، دخلى به آن قدر ندارد . تا سر موعد بايد جداگانه بدهند .
سند شمارهء ( 203 ) مورخ : 20 ربيع الثانى 1285 ق . / 1868 م . از : كارپرداز ايران در بمبئى به : وزارت امور خارجه
هو
در باب نقض عهد شيخ بحرين و تعدى او به شيوخ بنادر همسايه خود و غارت كردن چهار لك روپيه از اموال هنود كه در بنادر همجوار او مشغول تجارت بودهاند و تأديب شيخ بحرين و استرداد اموال هنود تبعهء انگليس و تنبيه او به جهت خلاف معاهده كردن ، شرحى به طور كتابچه در جوف پاكت عريضهجات مورخهء ششم شهر حال انفاد حضور مرحمت دستور شده و به تاريخ هشتم و نهم شهر حال يك دو فروند جهاز جنگى دولتى روانهء ابوشهر شد كه همراه آن جهازى كه بدون قورخانه و اسباب در لنگرگاه ابوشهر بوده بر سر بحرين بروند و شيخ را از وخامت عاقبت بدعهدى متنبه ساخته و اموال تبعهء متبوع خود را مسترد سازند . بايد ديد كه چه بلاى تازه به سر شيخ به اين بهانه آورده و به چه مضمون عهدنامهء جديدى محكم و مضبوط از او بگيرند . و ديگر از ابوشهر به بعضى از اعراب اينجا نوشته بودند كه حاجى احمد كبابى به زور مأمور دولت انگليس بيست ساله بندر را به جهت امام مسقط به اجاره گرفت . چون معايب واگذار نمودن بندر را به امام مسقط به خصوص به توسط مأمور دولت انگليس در عريضهجات مورخهء بيست و هشتم شهر صفر و هشتم شهر ربيع الاول و ششم شهر حال مجملا عرض نموده لهذا در اين عريضه لازم نمىداند كه شرحى در اين باب به عرض رساند .
اگرچه خداى نخواسته خبر مزبور حقيقت داشته باشد . با وجود مداخلهء مأمور انگليس ، بندر و توابع را بايد از دست دولت علّيه رفته گرفت و به هيچ وجه من الوجوه به قدر ذره شوكت دولت علّيه در قلوب اهالى بنادر خليج فارس باقى نخواهد ماند و بدنامى و شماتت از اين تصرف و استرداد بندر به زور دولت انگليس تا قيام قيامت باقى خواهد ماند . چنان كه از حالا در السنه و افواه خواص و عوام جارى است كه از ترس حمايت انگليس و دو سه فروند جهاز شكستهء مفلوك امام مسقط كه مقهور اعراب برّ عمان است ، اولياى دولت علّيه نتوانستند بندر را نگاهدارند ، واگذاشتند .
حال كه خيال كارگزاران فارس به واگذاشتن بندر قرار گرفته بود كاشكى بدون توسط مأمور دولت انگليس وا مىگذاشتند و به فاصلهء دو سه ماه از توسط بيلى گذشته ، كه اين بدنامى اقلا به جهت دولت علّيه نمىشد كه به زور دولت انگليس بندر را پس دادند .
زياده جسارت است . مورخ بيستم شهر ربيع الثانيهء 1285 .
سند شمارهء ( 204 ) مورخ : 3 جمادى الاول 1285 ق . / 1868 م . از : كارگزار خارجهء فارس به : وزارت امور خارجه
در باب فقرهء بندر عباسى كه سواد عريضه حضور اقدس همايون شاهنشاهى روحى و روح العالمين فداه را بر تفاصيل سؤال و جواب با جناب وزير مختار دولت انگليس انفاد فرموده بودند به نظر نواب مستطاب و الا حسام السلطنه رسانيدم . مفصلا آگاهى حاصل فرمودند .
در بودن عاليجاه باليوز هم كه چند فقره نواب و الا با تلغراف سؤال و جواب فرمودند . در خدمت بندگان خدايگان واضح است كه بالاخره بر حسب توسط و اظهار جناب وزير مختار ، عاليجاه باليوز پنج هزار تومان را علاوه نمود كه سالى سى هزار تومان را عاليجاه حاجى احمد قبول نمود مشروط به آنكه ديگر دينارى مخارج متفرقه را به حاكم فارس و عملهجات متحمل نشود و دينارى هم به احدى نداد .
چنانچه سابقا نيز عرض شد ، اين قدر است كه مداخله و توسط عاليجاه باليوز هم همان [ ] است ديگر در قرارنامه ذكرى نشده است و صورت قرارنامه هم با چاپار قبل انفاد حضور گرديده است ، البته ملاحظه خواهند فرمود و نواب اشرف و الا حسام السلطنه هم مفصلا خدمت بندگان خدايگان اظهار داشتهاند . للّه الحمد خوب گذشته است والّا بدون دردسر نبود . همين كه از جانب دولت علّيه مأيوس مىشدند بناى اغتشاش در بحر و سواحل بندر عباسى را مىگذاردند و خالى از زحمت و ضرر نبود بلكه ساير بنادر و سواحل متعلقه به دولت قويشوكت علّيه لابدا برهمخوردگى و بىنظمى به هم مىرسانيد .
انشاء اللّه آنچه واقع شده است ، خير است . فى 3 شهر جمادى الاولى سنهء 1285 عرض شده است . [ امضا ]