مزبور را براى دولت انگليس تحصيل نمايد .
آن ايام عقيدهى عمومى در انگلستان كه يك كشور سرمايهدارى و مخالف سرسخت با دخالت دولت در امور بازرگانى بود ، اجازه نمىداد كه دولت مستقيما درصدد خريد امتياز برآيد يا آنكه سهام شركتى را خريدارى كند كه چنين امتيازى را داشته باشد . لذا اولياى امور مصلحت در آن ديدند كه به هر قيمتى هست مانع شوند كه امتياز دارسى به دست خارجيان بيفتد و ضمنا سرمايهى كافى براى دارسى تهيه كنند تا عمليات را ادامه دهد و منتظر فرصت شوند تا به تدريج عقيدهى عمومى را براى دخالت مستقيم دولت در امر نفت حاضر و مهيا سازند .
كميتهى مذكور بىدرنگ شروع به كار كرد و اولين اقدامى كه مستر پرتى من كرد اين بود كه نزد لرد استراتكونا « 1 » رفته و از او استعانت خواست . اين لرد ثروت هنگفتى در كانادا به دست آورده و موجد راهآهن سرتاسرى كانادا بود و در آنوقت به واسطهى كهولت سن از كارهاى بازرگانى بر كنار و گوشهنشينى را اختيار كرده بود . پرتى من ضمن نطقى كه ده سال بعد در مجلس مبعوثان انگليس ( ايراد ) كرد ، دربارهى ملاقات خود با لرد استراتكونا چنين گفت « 2 » :
« من خودم شخصا به ملاقات لرد استراتكونا رفته و قضيه را با او در ميان گذاشتم و تقاضا كردم كه او با نام و سرمايهى خود به دارسى كمك كند تا اين امتياز از دست ما خارج نگردد . لرد استراتكونا فقط يك پرسش از من كرده ، گفت : « آيا پيشرفت و توفيق اين پروژه به نفع نيروى دريايى انگليس است كه از من تقاضا داريد در آن شركت نمايم ؟ » و همينكه به او پاسخ مثبت دادم ، ديگر پرسشى نكرد و بدون هيچگونه چون و چرا تقاضاى مرا پذيرفت » .
پرتىمن در جاى ديگر نطق خود مىگويد :
« تشكرات مجلس مبعوثان را بايد تقديم لرد استراتكونا و ديگران نمود كه اين امتياز را سخت چسبيده و نگاه داشتند تا اينكه فرصتى براى دولت به دست آمد كه آن را بعدها تحصيل نمايد » .
از طرف ديگر پرتىمن با شركت نفت برمه « 3 » كه يك شركت نفت تمام انگليسى بود و به استخراج نفت برمه مىپرداخت ، وارد مذاكره شد . از آن شركت هم تقاضاى مساعدت كرد كه با حسن قبولى تلقى شد . در نتيجه اين مذاكرات در سال 1905 شركت جديدى به نام « سنديكاى
هامش
( 1 ) -Lord Strathcona( 2 ) - رجوع شود به مذاكرات مجلس مبعوثان انگليس سال 1914 ، جلد 63 .
( 3 ) -Burmah Oil Company