پردهگشايى اسرار حكمت در گرد فتنهانگيختن ميرزا كامران و تسلّط او بر كابل
قانونى است قديم و عادتى مستمر كه ايزد جهانآفرين « 1 » چون خواهد كه برگزيدهاى را برفراز مسند فرمانروايى جهانيان جا دهد و بر سرير ملكآرايى متمكّن ساخته زمام قلوب عالميان به قبضهء قدرتش سپارد ، جهت مزيد شناخت قدر نعمتهاى نامتناهى كه به جهت او آمادهء عالم غيب است ، در مبادى احوال آن دولتمند را مورد انواع تجارب محن و مطرح توارد اصناف نوايب گرداند تا شناساى مراتب گشته در سلوك خود اندازهء لطف و قهر و بسط و قبض و سرور و غم نگاه دارد ؛ چنانچه بر واقفان كهننامههاى باستانى و شناسندگان داستانهاى ديرين روشن است .
چون ذات قدسى واردات اين مجمع بحرين جلال و جمال الهى ، يعنى حضرت شاهنشاهى ، به مقتضاى سرنوشت ازلى در نهاد فطرى نامزد مراتب دانايى است [ 256 ] و ايزد جهانآراى بىمنّت تعليم فردى از افراد انسانى استاد دانادل روشنضمير دوربين آفريده است ، ظهور اين حوادث نه به جهت آداب لطف و قهر آموختن و متاع نفسانيّت و بشريت سوختن بود بلكه سلسلهء ظهور تجليّات
هامش
( 1 ) ح : جانبخش جهانآفرين