فرمانفرما ، وزير جنگ سابق ، به ايالت فارس در ماه جمادى الاولى اين سال منصوب شده ، روانهى فارس گشتند .
بهجت الملك امير تومان كه از طرف شاهزاده فرمانفرما ، وزير جنگ سابق ، والى حاليهى فارس ، به كرمان نيابت ايالت داشته ، حكمران بودند ، اين ايام معزول شده ؛ جناب حاجى غلامرضا خان آصف الدوله ، والى سابق خراسان - فرزند مرحوم حسين خان نظام الدوله ، ايلخانى ايل شاهسون ، والى بزرگ اسبق خراسان - ، از طرف دربار معدلت مدار همايون به يالت و حكومت كرمان و بلوچستان منصوب و برقرار شده ، روانهى آنجا گشتند .
صاحبجمعى كل دواب ديوانى ، از قاطرخانه و شترخانه و شتران كلايى ، به آصف - السلطنه ، امير تومان ، كه از امراء كبار دربارى و از پيشخدمتان خاصهى بندگان اقدس شهريارى است و به شرف مصاهرت سلطنت عظما اختصاص دارد ، واگذار گرديد . و الحق ، ايشان با آنكه در سن شباب هستند ، كمال كفايت و لياقت را در انجام خدمات ديوان دارند .
خط را به درجهيى خوب مىنويسند ، كه نهايت امتياز را دارد . از ساير كمالات ايشان اطلاعى ندارم . در ازاء اين منصب ، به خلعت سردوشى الماس از درجهى دويم نيز سرافراز گشتند ؛ و شاهزاده يمين السلطان از اين خدمت معاف گشتند .
مشاور السلطان ، امير تومان ، ميرزا على نقى كه سابقا حكيم الممالك و والى لقب داشت و پيشخدمتباشى دورهى ناصرى بود و زبان فرانسه را كاملا مىدانند ، به كارپردازى اول ايالت بغداد مأمور و روانه شدند .
حاجى محمد ميرزاى كاشف السلطنه ، پسر مرحوم اسد اللّه ميرزاى نايب الاياله ، كه در دانستن زبان فرانسه و فن ديپلوماسى ماهر و استاد [ است ] ، به تصويب وزارت خارجه ، به منصب جنرال قونسولگرى هندوستان و اقامت در بندر بمبئى منصوب و روانه گرديد .
چون براى اقامت در مملكت بلغارستان ، كه محل ارامنهى ارتودوكسى مذهب است ، و چندى است به تقويت روسها از تبعيت دولت عثمانى خارج شده ، خودشان رتبهى امارت يافتهاند و محل توقف و ذهاب و اياب تبعه و تجار دولت عليهى ايران است ، لازم بود كه مأمورى كافى در آن مملكت از طرف ايران مقيم باشد ؛ لهذا ؛ ميرزا سيد حسين خان سناءالدوله ، نايب وزارت جليلهى خارجه ، به سمت « آژان ديپلوماتيكى » مأمور شد كه در صوفيه ، پاتخت بلغارستان ، رفته ، مقيم باشد ؛ و اين اول مأمورى است كه از ايران به آن سرزمين مأمور شده است .
محمد كريم خان منظم السلطنه ، كه بعدها به لقب مختار السلطنه ملقب خواهد شد ، به رياست و وزارت دايرهى نظميه پوليس و احتساب دار الخلافه منصوب گرديد . اين اداره بايد در تحت ادارهى حكومت و امر و نهى حكمران دار الخلافه باشد ؛ لكن ، اين مرد كافى ، از فرط كفايت و درستكارى كه داشت ، به اغلب كارهاى حكومتى و رسيدگى به عرايض متفرقه هم مداخله مىكرد ، و حكمرانان از پيشرفت كار او عاجز بودند و نمىتوانستند دم بزنند . ميوهفروشان و قصابان و خبازان را تنبيهى بسزا مىكرد ؛ و نرخ
افضل التواريخ ( فارسي ) — صفحة 184
مساهمون: منصوره اتحاديه (نظام مافی) و سيروس سعدونديان
ص١٨٤