نداشت و پرتغاليها هرگز نتوانستند پيروزى درخشانى به دست آورند . در سال 1695 ميلادى اعراب شهر كنگ را غارت كردند و چند كشتى تجار ارمنى را كه پر از كالا بود متصرف شدند و غنائمى به ارزش شصت هزار تومان به جنگ آوردند و متعاقب اين ضرب شستى كه نشان دادند از دولت ايران خواستند كه همان حقوقى را كه به پرتغاليها داده دربارهء اعراب مسقط نيز منظور دارد و الا بندر عباس را نيز غارت خواهند كرد . شاه سلطان حسين كه ازين تهديد سراسيمه شده بود ، از كمپانى هند شرقى انگليس و هلند درخواست كرد كه كشتى جنگى در اختيار دولت ايران قرار دهند . ولى نه انگليسيان پادشاه صفوى را يارى دادند نه هلنديان .
در سال 1717 ميلادى سلطان بن سيف دوم امام عمان با كمك اعراب قطر و جواسمى ، جزاير بحرين و قشم و لارك را متصرف شدند و بندر هرموز را در محاصره گرفتند . دولت ايران با پرتغاليها به مذاكره پرداخت كه شايد از آنان چند كشتى براى مقابله با اعراب بگيرد . ولى پرتغاليان آزمند براى اين كار پنجاه هزار تومان خواستار شدند . دولت ايران نتوانست چنين مبلغ گزافى را فراهم كند و شايد بهتر باشد بگوييم كه دشمنان لطفعلىخان داغستانى سردار ايرانى مأمور جنگ با اعراب مانع از تهيهء اين مبلغ شدند . تا اين كه لطفعلىخان با دادن رشوه توانست بحرين را موقتا از اعراب پس بگيرد . اما اين تسلط بر بحرين چندان طول نكشيد و بار ديگر اعراب جزاير مذكور را گرفتند و دولت صفوى هم به واسطهء هجوم افغانها ديگر نتوانست در خليج فارس دست به اقدامى زند . تا اين كه در زمان نادر بار ديگر بحرين به ايران بازگشت .
وقتى دولت ايران از هلنديان و انگليسيان و پرتغاليان نااميد شد روى به جانب فرانسويان آورد و چنان كه گذشت هنگام مذاكره با ميشل اين موضوع را مطرح نمود . ولى ميشل در قرارداد اين موضوع را مسكوت گذاشت . منتها شفاها قول داد كه در رسانيدن كشتيهاى فرانسوى به خليج اقدام كند . ميشل در كتاب « خاطرات » خود نوشته كه وى مذاكرهاى طولانى و در عين حال تند با فتحعلىخان داغستانى صدر اعظم ايران داشته است . زيرا وى مىخواسته كه دولت ايران كليهء امتيازات و تسهيلاتى را كه براى ملل اروپايى منظور مىداشته به فرانسويان هم بدهد . صدر اعظم به دو گفته بود كه تجارت با هلنديها براى ايران سودمند است و انگليسيان هم پيش ازين در فتح هرموز به ايرانيان كمك كردهاند و حال هم در مقابل اعراب مسقط از سواحل ايران محافظت مىكنند . وقتى ميشل مىگويد چگونه سواحل ايران را محافظت مىكنند در حالى كه اعراب مسقط هر روز به بنادر و
اسناد ومكاتبات سياسى ايران ( از سال 1105 تا 1135 ق ) ( فارسي ) — صفحة 48
مساهمون: عبد الحسين نوائى
ص٤٨