كه هيأت مستقبلين تصميم گرفت بدون وى به پاريس بازگردد . اما محمد رضا بيك ، همين كه از تصميم آنان آگاه شد ، از اطاق بيرونآمده با يك جهش سوار يكى از اسبانى شد كه در باغ به انتظار ايستاده بودند . اينبار باز از مقامات فرانسوى اصرار كه از اسب پايين آمده در كالسكه بنشيند و از سفير ايران انكار كه محال است با چند نفر مسيحى خود را « در صندوق بستهاى » زندانى كنم . سرانجام به اجبار راضى شد كه در كالسكه بنشيند و وقتى خواست وارد كالسكه شود ، از شدت خشم ، سه نفر از شاهزادگان خانوادهء سلطنتى را كه در اطراف پلهها و دم كالسكه شمشير به دست به حال احترام ايستاده بودند تنه زده به زمين انداخت .
روز سهشنبه 19 فوريه 1716 لوئى چهاردهم كه به نهايت كهولت رسيده بود ، براى بزرگداشت سفير دولت پرآوازهء صفوى ، پس از چهل و هفت سال ، براى نخستين بار به تخت سلطنتى جلوس نمود و دستور داد كه مجلس شرفيابى او را در گالرى بزرگ قرار دهند و در انتهاى گالرى تخت او را بگذارند و طارميهاى مخصوص تعبيه كنند تا كسانى كه اجازهء نشستن ندارند در پشت طارميها بايستند .
تاريخ شرفيابى نخست به روز دوم فوريه مقرر شده بود . ولى محمد رضا بيك پيغام داد كه چون در دوم فوريه ساعت نحس است بهتر است قرار شرفيابى از روز هيجدهم به بعد معينشود كه ساعت نيكوست . ماركى دوتورسى وزير خارجه ، پيش از آنكه اين خبر را به عرض پادشاه فرانسه برساند ، با لباس مبدل همراه بارون دوبروتوى ، بىخبر به منزل سفير ايران وارد شد و بروتوى در موقع ورود به شوخى گفت آيا ميل نداريد در جلو يك عيسوى از جا برخيزيد . ولى خوشبختانه سفير در آن موقع سرپا بود و داشت لباسهاى زردوزى شدهء خود را بيرون مىآورد كه بتواند وضو بگيرد و نماز بخواند . اما اين ملاقات به خوشى گذشت و محمد رضا بيك خيلى از آنان تشكر كرد و يك پرتغال به بارون بروتوى تعارف نمود .
ساعت 11 روز 19 فوريه قرار شرفيابى بود . براى تجليل هرچه بيشتر از فرستادهء شاهنشاه ايران ، لوئى چهاردهم خود شخصا مراسم تشريفات را معين كرد . ضمنا دستور داد علاوه بر طارميها ، پلههاى عريض و طولانى براى شاهزاده خانمها و بانوان دربار تعبيه كنند و با فرشهاى گرانبها بپوشانند و غدغن كرد كه در آن روز نبايد بانوان دربارى و شاهزاده خانمها با لباس رسمى وارد گالرى شوند بلكه بايد بهترين و مجللترين لباس خود را بپوشند و سر و سينهء خود را به جواهرات بيارايند . با اين حال ، اندكى بعد براى اين كه همه بتوانند به تالار وارد شوند ، خورشيد شاه دستور داد كه طارميها را بردارند . در نتيجه ازدحام
اسناد ومكاتبات سياسى ايران ( از سال 1105 تا 1135 ق ) ( فارسي ) — صفحة 36
مساهمون: عبد الحسين نوائى
ص٣٦