فرمايشات اعليحضرت همايون اقدس اعلى روحنا فداه را به اين غلام ابلاغ دارد .
خداوند جان ناقابل اين غلام را فداى خاكپاى مبارك كند ، ان شاء اللّه تعالى .
صدر عريضه به خط ناصر الدين شاه :
البته جميع نوشتهجات خود را به اسم امين الملك بنويسد كه او به حضور ما عرض نمايد . 1275 .
- 45 - نامهء امير نظام گروسى « 1 » به فرخ خان در راه سفر به فرانسه به اتّفاق اتباع سفارت و متعلّمين
« . . . حسنعلى خان امير نظام گروسى به سفارت [ فرانسه ] مأمور گشت و چهل و دو نفر فارغ التحصيل دار الفنون به سرپرستى عبد الرسول خان نوادهء حاج محمد حسين صدر اصفهانى . . . همراه او شدند . انتخاب محصّلين در اوايل رجب 1275 بهعمل آمد و روز هشتم شعبان حسنعلى خان به اروپا حركت كرد . . . » به نقل از تاريخ موسسات تمدنى جديد در ايران ، تأليف دكتر حسين محبوبى اردكانى ، چاپ دانشگاه تهران 1354 ، 321 / 1 .
قبلهگاها ذريعهجات مرسولهء سابق ، البته به ملاحظهء شريف عالى رسيده .
تفصيل حركت از دار السلطنهء تبريز تا سرحد و ورود به خاك عثمانى را خدمت جناب قبلهگاهى وزير امور خارجه عرض كرده مطلع خواهند شد . لله الحمد در سايهء اقبال اعليحضرت ذيشوكت شاهنشاهى روحنا فداه جميع اتباع سفارت و متعلّمين قرين عافيت و سلامت هستند ، و از التفات جنابعالى تا اينجا با كمال انتظام حركت كرده ، اميدوارم بعد از اين نيز بهقدر امكان در اجراى امور و ترتيب عمل كوتاهى و غفلت نشود .
در باب قرار منزل پاريس ، تكليف مخلص معلوم نشده . در منزل قزلديزج چاپار سفارت فرانسه حامل نوشتجات پاريس بود . احتمال كلى اين است كه با همين چاپار به
هامش
( 1 ) . حسنعلى خان گروسى ( سالار عسكر - سالار لشكر - امير نظام ) از صدور رجال دورهء قاجار كه از 1253 تا پنجم رمضان 1317 ه . ق ( يعنى مدت 64 سال ) مشاغل مهمّ نظامى و سياسى و ادارى را در داخل و خارج بر عهده داشته است و در كفايت و درايت و فضل و كمال و حسن خط و انشاء از مبرزين عصر بوده است . ( شرح حال رجال ايران ، ج 1 ، ص 359 ) .