امين الملك گفته بود كه من مىتوانم دو سه فقره را به قسمى موقوف نمايم ، اما با وجود همهء اينها جناب ايلچى نمىتواند يكى را قبول كند . على العجاله كه مشغول هستند و به حق مرتضى على ( ع ) كه ايلچى كبير يك ساعت و يكآن نه خودشان آسوده هستند و نه اتباعشان . ان شاء اللّه اميدوارى كه هست به بخت بلند حضرت شاهنشاه ادام اللّه شوكته و دولته و تدبيرات جناب اشرف افخم صدراعظم تا چه تقاضا كند . مستدعى هستم همه روزه احوالات را مرقوم فرمايند . چون چاپار تعجيل داشت بسيار بد نوشتم . ان شاء اللّه عفو خواهند فرمود .
- 404 - نامهء ميرزا على نقى حكيم الممالك به پدرش از پاريس
مراسم توديع با شلّيك نوزده تير از طرف دولت عثمانى - حركت از اسلامبول با كشتى فرانسوى به طرف پاريس - انقلاب دريا و خطر غرق شدن كشتى - بازديد از آثار تاريخى يونان - تماشاى جزيرهء سيسيل و شهر ناپل - ديدار از شهر پمپئى - شرح تشريفات ورود فرخ خان سفير ايران به خاك فرانسه و . . .
خداوندگارا تعليقه ( اى ) كه از راه مرحمت به سرافرازى حقير به تاريخ بيستم شهر ربيع الاول قلمى فرموده بودند ديروز كه روز اول ورود پاريس بود به زيارت آن شرفيابى حاصل شد و مضامين مسرّتآئين آنكه مبنى بر صحتمندى وجود ملازمان عالى بود مايهء خرسندى گشت . خداوند وجود مبارك آن خداوندگار را هميشه سالم بدارد كه همواره باعث عيش و سرور فدويان است . در همين تعليقه درصدد احوالپرسى برآمده بودند . در اين وقت كه يوم سهشنبه بيست و دوّم جميدى الاول و چاپار دولتى عازم بود لازم شمرد كه مختصرى از وقايع خدمت ملازمان عالى معروض دارم .
روز دوشنبهء بيست و ششم شهر ربيع الثانى دو ساعت به غروب مانده ملتزم خدمت سركار خداوندگارى سفير كبير دام اجلاله العالى به كشتى مخصوص كه از دولت فخيمهء فرانسه آورده بودند سوار شديم و در وقت ورود جناب جلالتمآب به كشتى نوزده تير توپ شليك كردند و از اسلامبول حركت كرديم . در روز اول و دوم هوا بسيار خوب بود و به آسودگى مىرفتيم . پناه مىبرم به خدا ، از روز سوم و شب دوم كه هواى