ارسال داشته بوديد دو سه روز قبل از اين رسيد ، و از فقرات مسطورهء آن و سلامت احوال خود آن برادر مهربان كما هو حقه اطلاع و استحضار حاصل گرديد . چاپارى كه روز پيش روانه شد ، من هم مختصرى به شما نوشتم . و در ضمن اظهار داشتم كه مقرب الخاقان برادر مكرم مهربان سعد الملك همين روزها خواهد آمد . تفصيلاتى كه لازم باشد بصحابت ايشان خواهم نوشت . حالا هم كه مقرب الخاقانان مشار اليه عازم و روانه بود ، باز به اين مختصر اكتفا كردم زيرا كه با وجود آمدن او هيچ لزومى ندارد كه تفصيلنويسى بكنم . بلى اگر غير از او كسى ديگر مىآمد مىبايست كه من يك كتاب مطلب به شما بنويسم . امّا خود او كتاب ناطق و مخبر صادق است . من چه نويسم كه او نداند يا چه اظهار كنم كه او از حقيقت آن مطلع و باخبر نباشد . بعد از ورود آنجا ، از مضامين احكام قضا نظام و كيفيت مأموريت خود او استحضار كامل براى شما حاصل مىشود ، و از هركه و هرچه جويا شويد او شما را خبر مىدهد . حقيقت اين است كه بيشتر باعث آمدن سعد الملك به خراسان من شدم ، و درين باب اصرار و ايستادگى زياد كردم ، تا آنكه حسب الامر مأمور و روانه شد و اين اصرار من هم به دو جهت بود . يكى آنكه خود او را مثل خود شما آدم بىغرض و بىطمع و كافى و كاردان و دلسوز و با استحضار بجا آوردهام ، و مىدانم در انجام خدمت پادشاه جمجاه روحنا و روح العالمين فداه و دولت ابدمدّت با كمال صداقت حركت مىكند و خير و صلاح دولت را به پاره [ اى ] ملاحظات از دست نمىدهد - و بخصوصه در آن صفحات بينش و آگاهى او از ديگران بيشتر است .
ديگر آنكه انس و ميل مفرطى هم كه شما با يكديگر داشتيد مىدانستم . در اين مدت كه از هم دور افتاده و مهجور ماندهايد ، مطلع بودم كه خالى از ملالت و كدورت باطنى نبوديد و زياده طالب ملاقات همديگر بوديد . حالا كه در ارض اقدس « 1 » اتفاق ملاقات خواهد افتاد ، همينقدر هم غنيمت خواهد بود .
وانگهى بهتر از سعد الملك براى شما و همه كى مأمور اين سفر مىشد كه بتواند از عهده برآيد و منظورات اولياى دولت عليه را ان شاء الله موافق دلخواه به حسن كفايت و كاردانى خود به عمل آورد . شما هم او را در مشهد مقدس زياد معطل نكنيد ، و ان شاء الله بعد از ورود آنجا احكام را كه زيارت كرديد و درست مطلع شديد ، او را زودتر روانهء هرات نمائيد كه برود سردار « 2 » را هم ملاقات كند ، و از آنجا روانهء مرو شود . زياده چه
هامش
( 1 ) . مشهد
( 2 ) . سردار سلطان احمد خان