اسلامپناه اطال الله بقاه ، روى به جانب معدلت جوانب نموده ، و در آن بارگاه شفيعى كه در توجّه به عرايض ايشان در نظر گرفتهاند اولا كسى كه موصوف است به يوتى الملك من يشاء و تنزع الملك ممن يشاء و ثانيا آن جنابى است كه در شأن او لولاك لمّا خلقت الافلاك ثابت است ، و ثالثا حضرت ولايتپناه كه قسيم نار و جنّت است ، و رابعا خليفة الله فى ارضه كه نظام عالم دائرمدار وجود مسعود ايشان است و البته باوجود اين شفعاء كمال توجّه در اصغاء عرائض و اصلاح امور ايشان خواهند فرمود .
و چون جناب نجابتمآب ، قدوة السيادة ، جامع مدارج المحامد و السعادة ، عمدة الحاج و نتيجة الاجله حاجى ميرزا محمّد على زيد توفيقه از جمله خواص دعاگويان و دولتخواهان است و از اعزّه و اجلّهء سادات رفيع الدرجات است ، اين اقلّ خدّام شريف مستدعى توجّه و مرحمت كامل و اعزاز دربارهء ايشان مىباشد كه بعون الله تعالى مسرور الخاطر و مقضى المرام مراجعت نموده به دعاگوئى اشتغال داشته باشد . زياده زحمت نمىدهد . اطال الله بقاءكم و السلام عليكم و رحمة الله و بركاته .
- 240 - نامهء ژول ( رضا ) ريشارد احتمالا به فرخ خان امين الدوله تقاضاى ملاقات
پشت نامه : گوشه بالا : عريضه و مهر مربع بزرگ با چهارگوشهء بريده به سجع رضا ريشار « 1 »
هو الله تعالى شأنه
هامش
( 1 ) . ژول ريشارد اهل فرانسه در زمان محمد شاه در تاريخ 29 اكتبر 1844 به ايران آمد . پس از ازدواج با دخترى كرد و مسلمان رضا خان ناميده شد . زبان مادرى ريشارد فرانسه بود . اما انگليسى و ايتاليايى و اسپانيايى و آلمانى و لاتين مىدانست . ابتدا در تهران به تدريس زبان فرانسه پرداخت . وى نخستين كسى است كه اصول عكاسى روى صفحهء نقره را به ايران آورد و نخستين بالون را در ايران ساخت و به هوا فرستاد و نخستينبار الكل را در ايران ساخت و باز براى نخستينبار كشتى بخارى كوچكى ساخت و در قصر محمديهء نياوران در روز سلام در حضور درباريان به آب انداخت . پس از تأسيس دار الفنون معلم زبان فرانسهء آنجا شد و تا پايان عمر يعنى شوال 1308 هجرى قمرى در اين شغل باقى بود و سرانجام در يازدهم آن ماه درگذشت و در حوالى آبانبار قاسم خان بر سر راه تهران به شهر رى مدفون شد . ( تلخيصى از تعليقات دكتر حسين محبوبى اردكانى بر كتاب المآثر و الآثار ( چهل سال تاريخ ايران در دورهء پادشاهى ناصر الدين شاه ) ، به كوشش ايرج افشار ، 671 / 2 .