او را پيدا كرده در جوف عريضه گذاردم كه از نظر مهر اثر مبارك بگذارد . ميرزا ربيع هم امشب خواست بخصوصه براى بعضى بقاياى صاحبجمعان ، آدمى روانهء بروجرد نمايد . از خانهزاد خواست به خاكپاى مبارك عرضه دارد اگر فرمايش مخصوصى هست مقرّر دارند و الّا آدمش روانه شود . دو كاغذ هم از ناصر الملك « 1 » رسيد يك ملفوفهء آن را لازم دانست از نظر مبارك بگذرد . زياده جسارت مىورزد ، امره الاعلى مطاع .
صدر عريضه به خط ناصر الدين شاه :
امين الدوله ديشب از خستگى نتوانستيم جواب بنويسيم . حالا مىنويسيم . ميرزا ربيع پولها را تحويل بكند . به بروجرد هم فرمايشى نيست مگر دانستن احوال احتشام الدوله . رقعهء ناصر الملك را خاندم [ كذا ] كاغذ مفصّل ميرزا زمان خان را خاندم [ كذا ] مطّلع شدم واقعا بسيار بد شده است . غفلت حكّام خمسه و آذربايجان است .
چيزى نوشتم . در باب چاپارخانهها به زودى قرارى بگذارند .
- 187 - عريضهاى به ناصر الدين شاه در شكايت از حاجى على
نويسنده ناشناس
قربان خاكپاى جواهرآساى مباركت شوم اين معنى اظهر من الشمس است كه اين خانهزاد جز سايهء سركار اقدس همايون اعلى روحنا و روح العالمين فداه ملجأ و پناهى نداشته و نيز ندارم . خداوند ان شاء الله تعالى جان ناقابل اين خانهزاد را تصدّق خاكپاى مبارك اعليحضرت ظلّ الله روحنا فداه نمايد .
استدعاى چهار فقره عرض است ، منجمله در باب طلب حاجى على است . از مروت و عدالت سركارى دور است كه مال چاكر برود و سرزنش خلق هم در مقابل باشد .
عرض اوّل - چند نامهيى عرض كردهام كه اين تمسّك را از روى رضا و رغبت پيشكش خاكپاى مبارك همايونى كرده كه گرفته صرف قشون خودشان شود ، ولى احقاق حق خانهزاد هم شده باشد ، كه اگر بعد از اين از براى هر نوكرى چنين اتفاق بيفتد ،
هامش
( 1 ) . ابو القاسم خان قرهگوزلو همدانى ( مشير حضور - ناصر الملك - نايب السلطنه ) .