به شهر با سردار حرف بزند تكليف را زود عرض كن .
- 118 - دستخط ناصر الدين شاه به فرخ خان امين الدوله راجع به احضار عزيز خان مكرى سردار كل از آذربايجان
امين الدوله دستخط سردار را نوشته فرستادم . فرامين احضارش را هم بنويس ، ليكن به اختيار خودش بگذاريد كه اگر از نظم آنجا مطمئن مىشود بيايد و الّا فلا .
و پاره [ اى ] فرامين به شاهزاده و اميرنظام « 1 » ، ميرزا عباس « 2 » [ و ] معين الملك « 3 » بنويس ، روى پاكت خود سردار بگذارد و اگر آمدنى شد آن فرامين را به آنها نشان بدهد ، به اين معنى كه سردار براى پاره [ اى ] امورات دولتى احضار شده و به زودى معاودت خواهد كرد ، مبادا در غيبت او طورى حركت كنند كه مورد بحث شوند . به خدمات مرجوعهء خود مشغول باشند .
- 119 - دستخط ناصر الدين شاه به فرخ خان امين الدوله دستور تدارك سفر يك ماهه به آذربايجان
امين الدوله در باب رفتن به آذربايجان خيال ما جمع شد و بهيچوجه ضررى متصوّر نشد . البته اعلام كند به همه ، و بخصوصه دبير الملك چاپارى نزد سردار كل « 4 » بفرستد و او را اعلام كند كه ان شاء الله تعالى يازدهم محرم از اينجا رو به تبريز حركت خواهد شد . به قدر اندازهاى كه مستوفى الممالك مشخّص كند ، سيورسات در عرض راه حاضر كند و از غلّهء ديوان هم [ كه ] در تبريز هست ، به قدر هزار خروار بياورند در شهر تبريز انبار كند ، كفايت سيورسات يكماههء توقّف تبريز را خواهد كرد . و بخصوصه با
هامش
( 1 ) . اميرنظام ، حسنعلى خان گروسى
( 2 ) . ميرزا عباس خان ( معاون الملك - قوام الدوله )
( 3 ) . معين الملك ، ميرزا ابو القاسم در 1276 ه . ق پيشكار محاسبات آذربايجان بود ( تعليقات مرحوم دكتر حسين محبوبى اردكانى بر المآثر و الآثار ، چهل سال تاريخ ايران ، به كوشش ايرج افشار ، ج 2 ، ص 456 ) .
( 4 ) . اكثر مأموريت عزيز خان مكرى سردار كل در آذربايجان بود . او به آذربايجان بسيار علاقهمند بود و در تبريز به خاك رفت .