بطال قهرمان جنگهايى كه امويان دورهء اول با روميها مىكردند در حوالى آن شهر كشته شده است ، اگرچه طبرى كه در اين موضوع قديمترين مورخ محسوب مىشود روايت كرده است كه در سال 122 ( 740 ميلادى ) عبد الله بطال در بلاد روم به قتل رسيد ، بدون اينكه به محل قتل او اشاره كرده باشد .
در سمت شمال و باختر ايالت حميد سرزمينهايى بود كه امير گرميان يا جرميان بر آنها حكومت مىكرد و پايتخت او كوتاهيه ( كوتيوم ) « 1 » بود . تاريخنويسان عرب ، چنان كه ذكر شد ، اين اسم را به صورت « قطيه » ضبط كردهاند و البته شهر قديمى روميها كه در آنجا بوده مدت زمانى پيش خراب گرديده و به گفتهء جهاننما شهر كوتاهيهء قرون وسطى به فرمان سلطان جرميان بنا شده است و ابن بطوطه در وصف آن شهر گويد مسكن راهزنان است . در آخر قرن هشتم نام اين شهر بهطور مكرر در جنگهاى تيمور ذكر شده و مدتى مركز عمليات جنگى وى بوده است . در صد ميلى مشرق كوتاهيه نزديك نهرهاى علياى ( تشكيلدهندهء ) رودخانهء سانگاريوس « 2 » قلعهء عظيم سيورى حصار « 3 » كه آن هم چندى مركز عمليات جنگى تيمور بوده است قرار دارد . اين اسم در تركى به معنى قلعهء نوكدار است ( قزوينى آن را به صورت « سيرى حصار » ضبط كرده ) . اين قلعه در محل پسىنوس « 4 » رومى كه بعدها ژوستينانوپليس پاليا « 5 » ناميده شد واقع است . قزوينى گويد در قرن هفتم ( سيزدهم ميلادى ) دير معروفى در آنجا وجود داشت به نام بيعهء كمنانوس كه هرگاه حيوان چهارپايى به درد شاشبند گرفتار مىشد و هفت بار به گرد آن دير مىگردانيدند از آن درد رهايى مىيافت .
در جنوب سيورى حصار شهر عموريه « 6 » ( در حوالى « اسار قلعهء » جديد ) كه سابقا ذكرى از آن نموديم واقع است . مستوفى تا قرن هشتم هنوز آن را مكان مهمى به شمار آورده گويد « در تلفظ آن را انگوريه خوانند » و اين تلفظ نادرست و غريب در جهاننما هم وارد شده و گويد انگوريه همان است كه آن را عموريه نامند . در جنوب شرقى جرميان شهر لاذق « 7 » واقع است . تركها آن را دنيزسو ( يعنى آبهاى بسيار ) نام دادهاند زيرا نهرهاى فراوان در آنجا وجود دارد و اكنون موسوم است به اسكىحصار ( قلعه كهنه ) . ابن بطوطه گويد شهرى بزرگ است ، و هفت مسجد براى اقامهء نماز جمعه دارد . بازارهايش نيكوست و در آن پارچههاى نخى زردوزى شده بافته مىشود بيشتر بافندگان آنان رومى هستند . در جهاننما اسم قديم آنكه شهر لاذقيه باشد ذكر شده است .
در ايالتى كه تحت فرمان امير منتشا بود ابن بطوطه از سه شهر مجاور يكديگر : مغله
هامش
( 1 ) -Cotyaeum( 2 ) -Sangarius( 3 ) -Siver Hisar( 4 ) -Pessinus( 5 ) -Jutianianoplis Palia( 6 ) -Amoria( 7 ) -Lodicea ad . Lycum