تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اخبار سلاجقه روم ( به انضمام مختصر سلجوقنامه ابن بيبي ) ( فارسى ) — صفحة مقدمه 48

مساهمون:

صمقدمه ٤٨
هرودت مىگويد كه پتريا در جاده‌اى از سينوپ در كيليكيه كشيده شده بود . نظر هرودت اين است كه خطى از ساحل شمال به طرف غرب و شرق منشعب مىشد و پتريا در گوشهء راست اين خط در ناحيه‌اى قرار داشت كه از سينوپ به طرف جنوب امتداد مىيافت . رام‌سى « 1 » مىگويد اين خط جاده‌اى بود كه بغازكوى و تيانا « 2 » را از سينوپ به دروازه - هاى كيليكيه مىپيوست . ظاهرا هرودت هيچ‌گونه اطلاعى از اوضاع داخلى كيليكيه نداشته است . فقط گزارشهاى بازرگانان سينوپى بود كه اطلاعاتى راجع به پتريا و پل هاليس در اختيار او گذارده بودند . در سرزمينهاى پهناور سانگاريوس ( سنجار ) جايى براى نژاد ديگر كه فريگىها نام دارند تعيين شده كه پادشاهان نيمه اساطيرى و نيمه تاريخى آنان شناخته شده‌اند . مراجع يونانى به اتفاق برآنند كه فريجيها از يك نژاد اروپايى بودند كه بعضى از آنان از طريق هلس پونت ( داردانل ) به آسيا آمدند ، در حالىكه گروهى ديگر از ايشان تحت عنوان بريجىها « 3 » در مقدونيه به زندگى خود ادامه مىدادند . از تحقيقات باستانشناسى دربارهء اين دو قوم به يك نتيجهء متشابهى منتهى مىشويم . رام‌سى مىگويد كه فريجىها بر سراسر كشور تروا « 4 » نفوذ كرده بودند و تروايىها كه اعتلا و انحطاط آن بنابر شواهد تاريخى ضعيفى براساس ايلياد « 5 » قرار دارد و همر شاعر معروف قديم يونان از تمدن ايشان صحبت كرده ، بنيان كهنى در آسيا داشته‌اند . تروايىها اصلا از مردم ساحلى بودند و بر اثر فشار قبايل وحشى مهاجر تراكيه به داخل آسياى صغير رانده شدند . وقايع‌نگاران يونانى به اين موضوع كه كشتيهاى فريجىها در زمانهاى پيش بر درياى اژه فرمان مىراندند اشاره مىكند ( 900 - 911 ق . م ) زمانى كه فريجىها به حكم اجبار به داخل دره‌هاى سانگاريوس رانده شدند ، تاريخش تقريبا زودتر از نيمهء نهم قرن قبل از ميلاد است . در ايلياد ( قسمت سوم بند 185 ) آمده است كه پرييام - تروايى « 6 » در جنگهايى كه فريجىها بر عليه آمازونها در سواحل سانگاريوس مىكردند شركت داشتند . محتملا اين واقعه اشاره به داستان جنگهاى واقعى بين مردم پتريا و فريجىها بوده است . بنابراين تقريبا در حدود 900 ق . م يك امپراتورى كهنى كه پايتخت آن پتريا بود به زوال كشانده شد . فريجىها در مغرب آن‌جايى براى خود پيدا كردند . در مشرق و جنوب شرقى آن حدود را مورد حمله قرار دادند . بهرحال ، پتريا براى مدت درازى شهر بزرگى در كاپادوكيه و محلى براى فرمانروايان خارجى محسوب مىشد . فرضياتى مبنى بر هويت تعيين پتريا و ارتباط آن با هيتىها كه در شمال سوريه جاى داشتند باعث پيدا شدن هواخواهان بسيارى شده است . هنر و نوشته‌هاى هيروگليفى كه ما بين آثار تاريخى اوليهء آسياى صغير و
هامش
( 1 ) -Ramsay( 2 ) -Tyana( 3 ) -Briges( 4 ) -Troy( 5 ) -Iliad( 6 ) -Priam of troy