لنگه
در حين عبور از جانب غربى ، لنگه اولين بندر اين منطقه است كه از بوشهر بوسيلهء دريا 309 ميل فاصله دارد و زيباترين و جالبترين بنادر خليج فارس است . اگر بتوان عنوان زيبائى را به هيچيك از شهرهاى ساحلى اين حدود اطلاق نمود . رديفى از خانههاى زردفام در كرانهء تورفتگى آب مىدرخشد و در عقب آن درختان خرما و بعد پهناى صحرا و سرانجام رشتههاى كوهستانى است كه بهصورت جالبى با پيچوتابها درهم بافته شده سر بر آسمان دارد و در لاها و تورفتگىهاى آن پيوسته گل بنفشه جلبتوجه مىكند و باز دور تر ، ديوارهء خشك و درازى در مقابل آسمان گاهى صورتى كمرنگ و زمانى خاكسترى و سيمفام مىنمايد كه همان سلسلههاى دلپذيرى است كه از سوى دريا ديده مىشود .
پرتگاه كوهستانى ماوراى آن در بلندترين نقطه تا 2900 و 3900 پا ارتفاع دارد و يكى از آنها در نقشهء دريانوردى يكى از كشتىبانهاى قديم بريدگى گروب « 1 » نام يافته است . لنگرگاه سه گز دريائى عمق دارد و در فاصلهء يك ميل از خشكى واقع است . در ميان بنادر خليجفارس فقط لنگه لنگرگاه كوچك مرطوب دارد كه با ديوارهاى از دريا جدا شده است ، و از آب جزرومد مرطوب مىشود .
چند دوجين قايق از بغله تا كرجى حقير موقع مسافرتم در آن حوالى متوقف بود و از ساحل شنى براى كار كشتىسازى استفاده مىكنند . سه تا چهار بغله ( كشتى باركش ) هرسال در آنجا ساخته مىشود ، و من يكى از آنها را كه مشغول ساختن بودند بازديد كردم ، و قرار بود 250 تن بار حمل كند و بارزش 2000 تا 3000 ليره ساخته مىشد . كارگران الوارها را براى جلوگيرى از پوسيدگى در آب با روغن ماهى ( كوسه ) مىاندودند . اين شهر در حدود چهل كشتى قابل دريا - نوردى دارد كه در تجارت بين سواحل ايران و عربستان كار مىكند . در موقع صيد ماهى مقدار زيادى كشتى براى آزمودن بخت و اقبال خويش راه دريا پيش مىگيرند .
كرجى بومى
قايقهاى كوچك كه در حدود ساحلى به كار مىرود هيكل توخالى سادهاى است و چون در اين نواحى چوب و الوار نيست از كرانههاى افريقا
هامش
( 1 ) -Grubb , s notch