تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 319

مساهمون:

ص٣١٩
كوه‌هاى بلندترى محصور گرديده است و در وراى آن در جهت شمال شرقى و مغرب ، صحراها واقع شده‌اند و در طرف جنوبى بمپور و ديزك دو هامون است كه ذكر كرده‌ام و موضوع مهم‌تر اين است كه كوه آتش‌فشانى فعال با سه دهانه در ارتفاع 12681 پا دارد . اين كوه فوق‌العاده كه در 200 ميلى ساحل درياست مثل اين است كه بر خلاف نظريهء عام است كه ميگويند بين آتش‌فشان و دريا ارتباط نزديكى وجود دارد ، مگر آنكه تصور كنيم كه اين كوه بر كرانهء جنوبى درياى مركزى ايران مربوط به زمان قبل از تاريخ واقع شده بود و آن كوه تفتان و همچنين كوه نشادر است كه اين ماده را در دامنه‌هاى آن بدست مىآورند . در سمت جنوب بين بمپور و بم قلهء مستور از برف ديگرى هست به نام كوه باسمان كه آتش‌فشانى خاموش است و منفردا و در ميان دشت به‌صورت باشكوهى سر به فلك كشيده . بنابر اظهار سروان جنينگز در ناحيهء سرحد قبيله‌اى بلوچ و كرد و براهوئى سكونت دارند ، جمعيتى در حدود 13500 خانوار كه همه سنىاند و كارشان غارت و دستبرد است . ميزان اقتدار دولت ايران در آنجا محدود به ابراز اطاعت از ناحيهء سركرده‌هاى محلى و آن هم ناشى از بيم و باك است و گاهى نيز نفرات دولتى براى جمع كردن عوايد وارد مىشوند . در سرحد گوسفند و بز فراوان پرورش مىدهند . در آنجا درخت گز و بوته‌هاى شترخوار و انقوزه بسيار ديده مىشود . مهم‌ترين و يا درواقع يگانه آبادى آن‌كه تاكنون نامش در نقشه ذكر شده است دهكدهء بزرگى به نام فرشت است كه محل اقامت كردهاست .

ديزك

چندتا از توابع ديگر اين ايالت نيز قابل ذكر است . ديزك در سمت شرق ، نايبى از جانب حاكم بمپور دارد و آن شامل كوهك همان ناحيهء سرحدى است كه ايرانيان در سال 1873 اشغال كردند ، جالق كه آخرين متصرفات رسمى ايران در طرف شمال شرقى است و مشتمل بر چند دهكده است با جمعيتى از