تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 307

مساهمون:

ص٣٠٧
كه موضوع تازه‌اى را پيش آورده است . اين منطقهء عجيب شامل برآمدگىهاى خاك رس چهارگوش است كه اهالى آن حوالى معتقدند ويرانه‌هاى شهر قديمى به نام شهر لوت است ، ولى درواقع از تركيبات طبيعى خاكى است كه سخت و سفت شده است و بريدگىهاى آن ناشى از بادهاى شديد شمال غربى است كه اين قطعات را به‌صورت برج و بارو درآورده است . ستوان گاليندو در همه‌جا در زير سطح شن طبقه‌اى از صخره‌هاى نمكى در فاصلهء هشت نه اينچى زير كف يافته است كه حاكى است كه آن صحرا نيز نمكزار است و گاهى با كويرهائى برخورد مىشود و نقاطى به شكل كثير الاضلاع غيرمتساوى مىنمايد كه داراى ديواره‌هاى نمكى و يا حباب‌هاى سفيد و سفت شبيه تخم شترمرغ است كه نيمى از آن در خاك مانده و يا نوعى از باتلاق كه از قشر شوره‌اى خاص مستور شده باشد . بدترين ناحيهء اين صحرا گوشهء شمال شرقى آن بين نه و بم است كه از مخوف‌ترين جاهاى كرهء ارض به‌شمار مىرود . در اينجا بادهاى شمال غربى غالبا شن‌ها را گرد آورده و به‌صورت تپه‌هاى بزرگ درمىآورد كه هميشه هم به يك حال نمىماند . آفتاب بسيار سوزانى سطح آنها را مانند فلز گداخته داغ مىكند و تقريبا تمام مدت نيز باد سموم مىوزد كه اگر در حين وزش خود در صدها ميل صحرائى سوزان به تن آدم يا حيوانى اصابت كند ، آنا تمام مايهء حيات را در بدنش خشك و به شكل پيكرهء موميائى برشته و سياه مىكند .

بم

اين صحراى ترسناك از طرف جنوب تا بم - نرماشير كه مدتها ناحيهء مرزى كرمان بود امتداد دارد ، كرسى آن بم است كه در 140 ميلى جنوب شرقى كرمان و حالا دهكدهء بزرگ بىسروتهى است كه بر دو ساحل رودخانهء بم در ميان نخلستان‌ها واقع شده است و داراى بازار حقيرى است ، ولى بم در تاريخ نامدار است و قلعهء نيمه ويران آن كه بر جاى بلندى در خارج شهر جديد واقع گرديده ارگ بم قديم بوده كه تا اوايل اين قرن نيز مستحكم‌ترين محل در ايران به‌شمار مىرفته است .
ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 307 | جورج ناتانيل كرزن / غلام على وحيد مازندرانى