تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران وقضيهء ايران ( فارسي ) — صفحة 199

مساهمون:

ص١٩٩
پاسدار مسلح با سپر و نيزه و در طرف چپ هم چهار تن مشابه ديگر با قلاب كمر روبروى صفحهء خالى مزبور ايستاده‌اند . در عقب سر اين افراد روى ديوار پيكرهء گاوى هست كه برپا خاسته با شيرى كه چنگال و دندانهايش در ران گاو فرورفته گلاويز شده است . چون اين تصوير در جاهاى متعدد در پلكان تخت جمشيد ديده مىشود جا دارد تحت بررسى مختصرى درآيد . بعضى از نويسندگان معناى خاصى براى اين تصوير تصور كرده‌اند مثلا ليارد مىنويسد پيروزى شير بر گاو و فتح خورشيد يا ركن حرارت بر آب يا عنصر برودت است . با آنكه وجه تناسبى بين گاو و رطوبت متصور است به‌نظر من هيچ وجه قياس و ارتباطى ما بين شير و خورشيد نيست . بعضىها نيز بين آن صورت و هنگامى كه خورشيد وارد مدار نوروز مىشود ارتباطى تصور نموده‌اند . عدهء ديگر هم گفته‌اند كه آن جدال گاو و شير نمودار مبارزهء بين اهورامزدا و اهريمن يا نيكى با پليدى است و شير علامت نيروى درهم - شكن و مخرب است . جواب اين حرف آن است كه در هيچ‌يك از بناى تخت جمشيد پيروزى بر اهريمن را منقوش نساخته‌اند ، به احتمال قوى آن پيكار فقط جنبهء نمونه و تصوير دارد كه بر غالب ديوارهاى تخت جمشيد بين پادشاه و هيولاى مهيب كه مدعى و رقيب تخت‌وتاج او است ديده مىشود و شير علامت پيروزى شاهانه و گاو نشانهء نيروى كلان و مهيب ، اما مقهور است .

مراسم در نوروز

حال به مطالعهء ديوار اصلى آن محوطهء تخت و بلندى مىپردازيم كه تصاوير برجستهء تشريفاتى آن كليدى است كه بدان‌وسيله مى توان پى برد كه چه نوع مراسمى در آنجا معمول مىشده است . در سه خط طولانى از هر دو طرف راست و چپ تا كنار پلكان آخرى صف‌هايى ديده مىشود ، ولى ارتفاع كامل ايوان بعدها نقصان يافته و قسمت بالاى تصاوير صدمه و شكست ديده و فقط نيمهء پائين بدن باقى مانده است .