وسيله صدق او معلوم مىگردد . و اگر دستيابى به آن ممكن باشد ، پس بايد هر كس بتواند مرده را زنده كند ، در حالى كه اين گونه نيست .
حيلههاى شعبده بازان
( 1 ) بدان كه حيله و سحر و سرعت دست ، اقسامى دارد كه اگر تفتيش شود مىتوان به آن واقف شد ، از اين رو لازم است كه آموخته شود و مخصوص كسى نيست مانند اينكه شعبده بازان تخم مرغ را در ميان چيزى مانند سركه قرار مىدهند و دو يا سه روز مىگذارند بماند تا اينكه پوست بيرونى آن نرم مىشود به صورتى كه طويل مىگردد و نمىشكند سپس آن را در ظرفى شيشهاى كه دهانهء آن باريك است قرار مىدهند وقتى در آن قرار گرفت ، آب سرد بر آن مىريزند و شيشه را حركت مىدهند و تخم مرغ مانند اوّل گرد مىشود و بعد از چند ساعت اين نرمى از پوست آن مىرود و سخت مىشود و مىشكند ! و جاهل گمان مىكند كه اين معجزه است در حالى كه « حيله » مىباشد .
و مانند آنچه كه ساحران فرعون از طنابها و عصاهاى خود انداختند كه بينندگان خيال كردند آنها مىخزند ؛ زيرا آنان در ميان عصا و طناب « جيوه » گذاشته بودند وقتى كه آفتاب به آنها مىتابيد به حركت در مىآمدند . و غير اين از انواع حيلهها و حقّهها كه مردم خيال مىكنند چيزى مانند مار مىخزد در حالى كه چشمان مردم را سحر كردند و چيزى را كه نمىشناسند به آنان نشان مىدهند و اين اشتباه مردم به خاطر از دور نگاه كردن است ؛ زيرا شعبده بازان نمىگذارند مردم ميان آنان روند .
در جريان موسى - عليه السّلام - دلالت است بر اينكه « سحر » حقيقت ندارد ؛ چون اگر واقعا مار بودند خداوند متعال نمىفرمود :
سَحَرُوا أَعْيُنَ النَّاسِ
« 1 » بلكه مىگفت : « وقتى كه انداختند به مار تبديل شدند » بعد از آن فرموده است :
وَ أَوْحَيْنا إِلى مُوسى أَنْ أَلْقِ عَصاكَ فَإِذا هِيَ تَلْقَفُ ما يَأْفِكُونَ
« 2 » يعنى وقتى كه انداخت ،
هامش
( 1 ) سورهء اعراف ، آيهء 116 و 117 .
( 2 ) سورهء اعراف ، آيهء 116 و 117 .