( 1 ) ابو الصلت گويد : عرض كردم : اى فرزند رسول خدا از حضرت صادق ( ع ) براى ما نقل شده كه فرمود : هر كس علم بياموزد و قصدش اين باشد كه با نادانان جدال كند ، و به دانشمندان فخر بفروشد ، و يا نظرش اين باشد كه با كسب علم و فضيلت ، مردم و جامعه را متوجه خود كند ، اين چنين عالمى جايش در دوزخ است .
حضرت رضا فرمود : جد من درست فرموده است ، آيا ميدانى كه نادانان چه افرادى هستند ؟
عرض كردم : آنان را نمىشناسم .
فرمود : آنها گروهى از داستانسرايان مخالف ما هستند كه مردم را از طريق حق و صراط مستقيم منحرف ميكنند ، آيا ميدانى كه مقصود از « علماء » چه كسانى مىباشند ؟
گفتم آن را هم نمىدانم .
امام ( ع ) فرمود : مقصود از « علماء » علماى آل محمد عليهم السلام هستند كه خداوند اطاعت آنها را واجب گردانيده و محبت آنان را لازم ساخته است ، آيا ميدانى كه معنى توجه مردم به او چيست ؟
عرض كردم نمىدانم .
فرمود : به خداوند سوگند معنى اين جمله ادعاى امامت بدون حق و استحقاق مىباشد ، و هر كس مرتكب اين عمل گردد جاى او در آتش خواهد بود .
( 2 ) 16 - داود بن سليمان غازى از حضرت رضا ( ع ) روايت مىكند كه امير المؤمنين عليه السلام فرمود : پادشاهان بر مردم فرمانروا هستند و علم و دانش بر پادشاهان حكومت مىكند ، و قدر علم اين است كه از خداوند بترسى و به علم و فضيلت خود عمل كنى ، و از جهالت براى تو همين بس است كه به علم خود فخر و مباهات كنى .
اخبار و آثار حضرت امام رضا ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 257
مساهمون: عزيز الله عطاردى
ص٢٥٧