در سال ششم مىداند و روايت واقدى سال هفتم و معلوم و معروف است كه پيغمبر پس از آنكه با قريش به صلح استوارى رسيد ، نامه براى سران كشورها نفرستاد . صلح حديبيه در ذيقعدهء سال ششم بود و چه بسا پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله از اين فرصت صلح و آرامش بين قريش و مسلمين استفاده كرده براى سران كشورها نامهء دعوت به اسلام فرستاده باشد . چه بسا تا ربيع الاول سال هفتم نكشيده باشد و مكاتبه در اواخر ذيحجه سال ششم واقع شده و حركت پيكها در سال هفتم . ابن سعد عينا همين را مىگويد : « وقتى پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله در ذيحجه سال ششم از حديبيه برگشت ، نامههايى براى فرمانروايانى نوشت و آنها را به اسلام دعوت كرد ، شش پيك روز اول محرم سال هفتم انجام شده باشد و در يك روز از مدينه خارج شدند ، اولين پيكى كه پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله فرستاد عمرو بن اميه ضمرى بود ، به سوى نجاشى با دو نامه ، يكى دعوت نجاشى به مسلمانى و در ديگرى از نجاشى خواسته بود ام حبيبه دختر ابو سفيان را به عقد حضرت درآورد و ضمنا مهاجران را نزد پيغمبر بازگرداند كه نجاشى هر دو كار را انجام داد . « 1 » شايسته ذكر است كه حميد اللّه نقل هر دو نامه را ذكر مىكند اما در هيچ يك اشارهاى به نام ام حبيبه و قضيه ازدواج نيست . « 2 » در يكى نجاشى را به مسلمانى و ترك جباريت فرا مىخواند و در ديگرى مىنويسد كه جعفر و عدهاى از مسلمانان را به حبشه فرستاده
هامش
( 1 ) . ابن سعد : الطبقات ، 8 / 96 ؛ ابن حجر : الاصابة ، 4 / 305 ؛ ذهبى : سير اعلام النبلاء ، 2 / 218 . ذهبى گويد : ميان زنان پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله هيچ يك به لحاظ خويشاوندى نزديكتر از ام حبيبه نيست كه دختر عموى پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله بود . مؤلف گويد : اين سخن آشكارا خطاست ؛ چرا كه ابو سفيان عموى پيغمبر نبود [ شايد مراد ذهبى اين باشد كه بنى عبد الشمس و بنى هاشم پسر عمو بودند . اما زينب دختر عمّه و همسر پيغمبر كه پيشتر همسر زيد بود ، نزديكترين زنان پيغمبر به ايشان از جهت خويشاوندى است ] دربارهء تزويج ام حبيبه به پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله و بازگشت از حبشه ر ك : بلاذرى : انساب الاشراف ، 1 / 229 ؛ مسند ابن حنبل ، 6 / 427 ؛ سنن ابى داود ، 1 / 640 ؛ ابن عبد البر : الاستيعاب ، 4 / 303 ؛ مصعب زبيرى : نسب قريش ، ص 123 . ابن سعد از واقدى روايت مىكند كه نجاشى [ وكالتا ام حبيبه را براى پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله عقد كرد ] و ام حبيبه را تجهيز نمود همراه شرحبيل بن حسنه به سوى پيغمبر گسيل داشت . الطبقات ، 8 - 99 و نيز ر ك : سير اعلام النبلاء ذهبى ، 2 / 221 .
( 2 ) . حميد اللّه : الوثائق ، صص 105 - 99 .