تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — صفحة 421
و صلبه و قطعه مخالفاً و نفيه و لو تاب قبل القدرة عليه سقط الحدّ دون حقوق الناس و لو تاب بعدها لم يسقط و اذا نفي كتب الى كل بلد بالمنع من معاملته و مؤاكلته و مجالسته الى ان يتوب و اللصّ محارب يدفع مع غلبة السلامة فان قتل فهدر . برساند [ با شمشير يا تير ] و يا او را بدار آويزد و يا دست راست و پاى چپ او را [ قطع من خلاف ] ببرد و يا او را از شهر و محلّ حكومت خويش تبعيد كند . احكام محارب : 1 - اگر پيش از آنكه امام بر او دست يابد توبه نمود حدّ ساقط مىشود و امّا حقوق مردم با توبه ساقط نمىشود في المثل اگر باعث قتل كسى شده بايد ديه او را بدهد و يا قصاص شود و اگر اموالى را به يغما برده يا سرقت كرده بايد به صاحبانش رد كند و . . . و اگر پس از دست يافتن حاكم به او توبه كند به قول معروف توبه گرگ مرگ است يعنى حدّ شرعى از او ساقط نمىشود . 2 - هنگامى كه اين انسان عاصى و متمرد را حاكم از شهر و ديار خويش به مناطق ديگر تبعيد مىكند بايد به مردم آن سامان نامه بنويسد كه با اين شخص رابطه بر قرار نكنند و همچنان تحت نظر باشد از دادوستد با وى بپرهيزند ، از همخوراك شدن با او و معاشرت اجتناب و امتناع كند تا زمانى كه مجبور به توبه شود . 3 - قطاع الطريق : دزدهاى مسلّح راه زن كه سر گردنهها را گرفته و به مسافران و كاروانهاى تجارتى شبيخون مىزنند و اموال آنان را به تاراج و يغما مىبرند محارب محسوب شده و همان احكامى كه ذكر شد با شدت و حدّت در حق آنان نيز جارى و سارى است اگر چه به حسب معناى لغوى با هم فرق دارند . 4 - هرگاه شخصى مسلحانه به كسى حمله كند و از او بخواهد كه اموالش را تحويل دهد صاحب مال اگر گمان دارد كه مىتواند دفاع كند و اموال و جانش را