من الحريّة و ان مات و لم يتحرر منه شىء كان ميراثه للمولى و ان تحرر منه شىء كان لمولاه من ماله به قدر الرقية و لورثته الباقى و يؤدون منه ما بقى من مال الكتابة و لو لم يكن مال سعى الاولاد فيما بقى على أبيهم و مع الاداء ينعتق الاولاد و يرث به قدر نصيب الحرية و لو اوصى له بشىء صح به قدر الحريّة و كذا لو وجب عليه حدّ و لو وطى المولى المكاتبة المطلقة حدّ بنصيب الحريّة .
شرح
كه پدرش آزاد شده او هم آزاد مىشود .
4 - و اگر مكاتب هنوز هيچ مالى نپرداخته بميرد ارث او به مالك مىرسد و اگر جزئى از وى آزاد شده به همان نسبت از اموالش به ورثه او مىرسد و به نسبت آنچه آزاد نشده به مالك مىرسد .
5 - وارثان بايد آنچه از مال الكتابة بر عهدهء ميت باقى مانده به مولى بپردازند و اگر مالى نداشت كه بوارث برسد فرزندان او كه پس از عقد كتابت دارا شده است و تابع او هستند در آزادى و بندگى بايد به كسب خود باقى مال الكتابة پدر را بدهند تا خودشان آزاد شوند چون آزادى آنها تابع آزادى پدر است اما بر ساير ورثه واجب نيست كه باقيمانده مال الكتابة مورث خود را ادا كنند .
6 - اگر كسى از دنيا رفت كه ارثش به مكاتب مىرسد مثلًا پدر او آزاد بود و مالدار و در گذشت و پسرش بندهاى است مكاتب و نصف او آزاد شده نصف مال پدر به او مىرسد و نصف ديگر به برادر ميت و طبقات بعد از او .
7 - اگر بنده مكاتب وصيت كند وصيتش به اندازهء آزاديش صحيح است مثلًا اگر وصيت كند ده درهم به فلانى بدهند و نصفش آزاد نباشد در پنج درهم اين وصيت نافذ است و اگر هم كسى براى او وصيت كرده در نصف آن نافذ است .
8 - اگر حدى بر مكاتب واجب شود به اندازه آزاديش حدّ آزاد را بر او زنند و به اندازه بندگى حد بندگى البته كنيزى كه با او عقد كتابت بستهاند و مقدارى از