تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — صفحة 18

مساهمون:

ص١٨
فشروطها ستة : العقد من اهله و المدة المعلومة و امكان حصول الثمرة فيها و تعيين الحصّة و شياعها و ان يكون على اصل ثابت له ثمرة ينتفع
شرح
آبيارى كردن و در اصطلاح عبارتست از قراردادى كه ميان صاحب باغ و باغبان بسته مىشود مبنى بر اينكه درختان را آبيارى و پرورش دهد تا ميوه آورد و سهمى از ميوه‌هاى باغ ملك او شود و چنان كه ملاحظه مىفرماييد : اعمال باغبانى مختص به آبيارى نيست بلكه اصلاح درختان و . . . نيز هست ولى سرّ اينكه به مساقات تعبير شده آنست كه آبيارى واضح‌ترين و مسلم‌ترين و سودمندترين كار ميراب است لذا به اين اسم ناميده شده و مساقات نيز از عقود است كه محتاج به ايجاب و قبول است و ايجاب آن از سوى مالك درختان چنين است : ساقيتك يا عاملتك يا سلمت اليك و . . . و قبول آن از سوى ساقى قبلت و امثال آن است .

شرايط صحت مساقات :

اين قرارداد با شش شرط صحيح خواهد بود : 1 - عقد لفظى از كسى كه عقلًا و شرعاً اهليت براى معامله داشته باشد يعنى عاقل و بالغ و قاصد و مختار و . . . باشد . 2 - مدت مساقات بايد كاملًا معلوم باشد به‌طورى كه احتمال زياده و نقصان در آن نباشد از قبيل يك سال ، شش ماه و . . . 3 - مدت مساقات بايد حدّ اقل ، زمانى باشد كه ممكن باشد حصول ميوه در آن مدت . 4 - سهم هر يك از مالك و ساقى معلوم باشد . 5 - حصّهء تعيين شده هم بايد مشاع باشد نه اينكه ثمرهء فلان درخت معين سهم ساقى و آن ديگرى سهم مالك شود . 6 - عقد مساقات بايد بر درختانى باشند كه اصل آن سالها مىماند و از ميوه‌ها