تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — صفحة 425
الفصل العاشر فى بيع الثمار : لا يجوز بيع الثمرة قبل ظهورها و يجوز بعده و ان لم يبد صلاحها به شرط القطع كند كه عوض بهترى درهم مشترى يك حلقه انگشتر براى وى بسازد و اين ربا نيست البته اين حكم مشكل است و مخصوص همين مورد است و در مسائل ديگر جارى نيست . 10 - فصل دهم بيع ثمار دهمين بحثى كه در باب بيع مطرح است عبارتست از خريدوفروش ميوههاى سر درختى كه در عرف باغداران به آن اجارهء باغ مىگويند و در آن چند مسأله است : 1 - خريدوفروش ميوههاى درختى قبل از پيدا شدن آن جايز نيست خواه هنوز درختان ميوه گل نداده باشند و يا گل داده ولى هنوز دانه نبسته است [ سرّ مطلب آنست كه همهء گلها ميوه نمىشود و نيز همهء ميوهها به كمال و قابليت مصرف نمىرسند و چه بسيار در اثر باد و بوران مىريزد و چه بسيار از ميوهها كه حشرات و آفات آنها را فاسد مىكنند و خلاصهء پيوسته در اين مراحل ميوهجات در معرض آفتها و خطرات است و در نتيجه گاه ميوه زياد و گاه كم مىشود و بهر حال معامله غررى است ] . 2 - خريدوفروش ميوهها پس از موجود شدن و پس از بدوّ صلاح [ آشكار شدن قابليّت ] بالاجماع جايز است و معيار در بدوّ صلاح در خرما زرد يا سرخ شدن و در ميوههاى ديگر ريختن گل آن و دانه بستن است بهطورى كه از آفت معمولًا گذشته است و فروختن غوره بر درخت بلا اشكال است البته بايد مقدار آن را به وسيله