شد كه بدون اينكه اطلاع صحيحى از قرآن داشته باشد به آن تمسك كرد . » .
جمعيت : « البته فى الجمله اطلاعاتى در اين زمينه داريم ولى كاملا نه . » .
امام : « بدبختى شما هم از همين است . احاديث پيغمبر هم مثل آيات قرآن است ، اطلاع و شناسايى كامل لازم دارد . » .
« اما آياتى كه از قرآن خوانديد : اين آيات بر حرمت استفاده از نعمتهاى الهى دلالت ندارد . اين آيات مربوط به گذشت و بخشش و ايثار است . قومى را ستايش مىكند كه در وقت معينى ديگران را بر خودشان مقدم داشتند و مالى را كه بر خودشان حلال بود به ديگران دادند ، و اگر هم نمىدادند گناهى و خلافى مرتكب نشده بودند . خداوند به آنان امر نكرده بود كه بايد چنين كنند ، و البته در آن وقت نهى هم نكرده بود كه نكنند ؛ آنان به حكم عاطفه و احسان ، خود را در تنگدستى و مضيقه گذاشتند و به ديگران دادند . خداوند به آنان پاداش خواهد داد . پس اين آيات با مدعاى شما تطبيق نمىكند ، زيرا شما مردم را منع مىكنيد و ملامت مىنماييد بر اينكه مال خودشان و نعمتهايى كه خداوند به آنها ارزانى داشته استفاده كنند .
« آنها آن روز آنطور بذل و بخشش كردند ، ولى بعد در اين زمينه دستور كامل و جامعى از طرف خداوند رسيد ، حدود اين كار را معين كرد . و البته اين دستور كه بعد رسيد ناسخ عمل آنهاست ، ما بايد تابع اين دستور باشيم نه تابع آن عمل .
« خداوند براى اصلاح حال مؤمنين و به واسطهء رحمت خاص خويش ، نهى كرد كه شخص ، خود و عائلهء خود را در مضيقه بگذارد و آنچه در كف دارد به ديگران بخشد ، زيرا در ميان عائلهء شخص ، ضعيفان و خردسالان و پيران فرتوت پيدا مىشوند كه طاقت تحمل ندارند . اگر بنا شود كه من گردهء نانى كه در اختيار دارم انفاق كنم ، عائلهء من كه عهدهدار آنها هستم تلف خواهند شد . لهذا رسول اكرم صلى اللَّه عليه وآله فرمود : « كسى كه چند دانه خرما يا چند قرص نان يا چند دينار دارد و قصد انفاق آنها را دارد ، در درجهء اول بر پدر و مادر خود بايد انفاق كند ، و در درجهء دوم خودش و زن و فرزندش ، و در درجهء سوم خويشاوندان و برادران مؤمنش ، و در درجهء چهارم خيرات و مبرّات . » اين چهارمى بعد از همهء آنهاست .
رسول خدا وقتى كه شنيد مردى از انصار مرده و كودكان صغيرى از او باقى مانده و او دارايى مختصر خود را در راه خدا داده است فرمود : « اگر قبلا به من اطلاع داده بوديد ، نمىگذاشتم او را در قبرستان مسلمين دفن كنند . او كودكانى باقى مىگذارد كه دستشان پيش مردم دراز باشد ! ! »
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 220
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٢٢٠