فعلًا براى من مورد ترديد است اين است كه آيا نويسندگان اين جزوهها خود اغفال شدهاند و نمىفهمند كه چه مىكنند و تنها دستهاى پشت پرده هستند كه مىدانند چه مىكنند ، و يا خود اينها عالماً عامداً با توجّه به اينكه با كتاب مقدّس هفتصد ميليون مسلمان چه مىكنند ، دست به چنين تفسيرهاى ماترياليستى زده و مىزنند ؟
ما نظر به اينكه در اين نوشتهها آثار و علائم خامى و بىسوادى را فراوان مىبينيم - و به چند نمونه اشاره خواهيم كرد - ترجيح مىدهيم كه فعلًا ماترياليسمى را كه به صورت تفسير آيات قرآن در اين يكى دو سال اخير تبليغ مىشود ، « ماترياليسم اغفال شده » بناميم و اگر پس از اين تذكّرات ، بازهم راه انحرافى خود را تعقيب كردند ، ناچاريم آن ماترياليسم را « ماترياليسم منافق » اعلام نماييم .
من در اينجا از همهء سروران و فضلا و دانشمندان با حسن نيّت اين كشور دعوت مىكنم كه در آنچه من اكنون مىگويم با ديدهء دقّت و بىطرفى بنگرند و اگر واقعاً احساس مىكنند كه من اشتباه مىكنم به من تذكّر دهند و منطقاً اشتباه مرا به من ثابت كنند . من خدا را گواه مىگيرم كه حاضرم صريحا به اشتباه خودم اعتراف كنم .
به اين نكته توجّه دارم كه تدبّر در قرآن مجيد حقّ هر فرد مسلمانى است و در انحصار فرد يا گروهى نيست . و باز به اين نكته توجّه دارم كه برداشتها هر اندازه بىغرضانه باشد ، يك جور از آب در نمىآيد . هر كسى ممكن است ديدگاه ويژهاى داشته باشد و حقّ دارد با توجّه به درك مفاهيم لغات و وارد بودن به اسلوب زبان عربى و اسلوب خاصّ قرآن و با توجّه به شأن نزول آيات و تاريخ صدر اسلام و با توجّه به آنچه مسلّم است كه از ناحيهء ائمّهء اطهار ( عليهم السّلام ) در تفسير آيات رسيده است و با توجّه به پيشرفتهاى علوم ، در آيات قرآن مجيد تدبّر نمايد و برداشتهاى خود را كه لا اقل خودش بينه و بين اللّه به آنها معتقد است ، به عنوان تفسير يا هر عنوان ديگرى در اختيار ديگران بگذارد . امّا مىدانيم در طول تاريخ از طرف گروههايى از « باطنيّه » و غير باطنيّه تفسيرهايى از آيات شده است كه آنها را به حساب تفسير و برداشت نمىتوان گذاشت ؛ مسخ و تحريف است نه برداشت و تفسير .
من ترجيح مىدهم در مطالبى كه مىخواهم تذكّر دهم ، خود اين نويسنده و يا نويسندگان را - كه فرض ما فعلا بر اين است كه اغفال شدهاند و قصد خيانتى در كار نيست - مخاطب قرار دهم .
عزيزان من ! شما در مقدّمهء تفسير خود از وضع تفاسير و مفسّرين گذشته مطالبى
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 460
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٤٦٠