اين آيات نيز دليل قبولى عمل خير عموم مردم - اعمّ از مسلمان و غير مسلمان - گرفته شده است . در سورهء « زلزلت » مىخوانيم :
فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ ، وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ
( 1 ) .
« هر كس كه هموزن ذرهاى - يعنى كوچكترين شىء محسوس - كار نيك كند ، آن كار را مىبيند و هر كس كه هموزن ذرهاى كار بدى مرتكب شود نيز آن كار را مىبيند . »
در جاى ديگر مىفرمايد :
إِنَّ اللَّهَ لا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ
( 2 ) .
« همانا خدا اجر نيكوكاران را ضايع نمىفرمايد » .
در جاى ديگر مىفرمايد :
إِنَّا لا نُضِيعُ أَجْرَ مَنْ أَحْسَنَ عَمَلًا
( 3 ) .
« ما اجر كسى كه عملى را نيك انجام داده است ضايع نمىكنيم » .
لحن اين آيات طورى است كه آنها را از عمومات غير قابل تخصيص قرار مىدهد .
علماى علم اصول مىگويند : برخى از عامها استثناءناپذير و غير قابل تخصيصند ؛ يعنى لحن و لسان عام طورى است كه تخصيصبردار و استثناءپذير نيست . وقتى گفته مىشود « ما اجر نيكوكار را ضايع نمىكنيم » معنايش اين است كه مقام خدايى ما ايجاب مىكند كه عمل نيك را حفظ كنيم پس محال است كه خدا در يك جا از مقام خدايى خود دست بردارد و عمل نيكى را ضايع سازد .
6 . آيهء ديگرى هست كه در اين بحث ، زياد مورد استناد قرار مىگيرد و گفته مىشود كه صريح در مدعاست :
هامش
( 1 ) . زلزلت ( زلزال ) / 7 - 8
( 2 ) . توبه / 120
( 3 ) . كهف / 30