شيخ محمّد على اردوبادى
شيخ محمد على اردوبادى تبريزى نجفى فرزند ميرزا ابو القاسم اردوبادى به سال 1310 ه . ق . در تبريز متولد شد . وى از علما و شعراى اماميه مىباشد . در كودكى و در سن 5 سالگى با پدرش به نجف اشرف رفت و مقدمات علوم متداوله را نزد جمعى از فضلاى نجف فراگرفت ، سپس به حوزهى درس پدرش راه يافت . همچنين از حوزهى درس شيخ الشريعه اصفهانى ، ميرزاى شيرازى و شيخ محمد جواد بلاغى بهرهمند گشت . حكمت ، فلسفه ، كلام و تفسير را آموخت . بيش از شصت اجازهى روايت و اجتهاد از فحول علماى عراق ، ايران ، سوريه و لبنان دريافت كرد و برجستگان علماى شيعه ، مقام علمى و فضل او را گواهى نمودند . اردوبادى در شعر و ادب عرب بر اكثر شعراى عربنژاد برترى داشت و شيوهى عالى وى ، بزرگان شعراى عرب را حيرتزده نمود . اكثر عمر خود را در خدمت علم و دين صرف كرد و در كنار استاد خود شيخ محمد جواد بلاغى مبارزات خستگىناپذيرى عليه تبليغات مسيحى و استعمار نو برپا داشت . در دهها مجلّه در كشورهاى اسلامى مقالاتى منتشر نمود و با دشمنان اسلام و تشيع جنگيد . وى داراى تأليفات مهم و تحقيقات ارزندهاى است از جمله : يك دوره تحقيقات در شش جلد كه هر جلد آن نام خاصى دارد ( قطف الزهر ، زهر الرياض ، الحدائق ذات الاكمام ، الحديقة المبهجة ، الرياض الزاهره ، زهرالربى ) .
« حياة ابراهيم بن مالك الاشتر » ، « حياة سبع الدجيل » ، « الالوار الساطعة » . « سبك التبر فيما قيل فى الامام الشيرازى » در 600 صفحه شامل اشعارى است دربارهى ميرزاى اوّل شيرازى و « ديوان شعر » كه غالبا در مدح اهل البيت ( ع ) است « 1 » .
وى در زمان دايرة المعارف تأليف اعيان الشيعه در حيات بوده « 2 » و صاحب الغدير نيز در زمان تأليف كتاب خود با او ملاقات داشته است . او به سال 1380 هجرى درگذشت .
- * -
مرثيه عاشورايى :
1 - أحقّ الناس أن يبكي عليه * بدمع شابه علق الدماء
2 - بجنب العلقمىّ سري فهر * فتى أبكى الحسين بكربلاء
3 - أخوه و ابن والده علىّ * هزبر الملتقى ربّ اللواء
4 - صريعا تحت مشتبك المواضي * أبو الفضل المضرّج بالدماء
5 - و من واساه لا يثنيه شىء * عن ابن المصطفى عند البلاء
6 - و قد ملك الفرات فلم يذقه * و جاد له على عطش بماء « 3 »
1 - او كسى است كه از همه سزاوارتر است تا بر او بگريند ، گريهاى كه آميخته با خون باشد .
2 - شريفترين و سخاوتمندترين جوان عرب ( از نژاد قهر ) در كربلا و در كنار علقمه به خاك افتاد و حسين ( ع ) بر او گريه كرد .
3 - برادرش ( عبّاس ) كه در رويارويى با دشمن مانند شير بود و علمدار لشكر او بود .
هامش
( 1 ) - ادب الطف ؛ ج 10 ، ص 151 و 152 . اعيان الشيعه ؛ ج 9 ، ص 438 . الذريعه ، ج 6 ، ص 286 .
( 2 ) - اعيان الشيعه ؛ ج 9 ، ص 438 .
( 3 ) - الغدير ؛ ج 3 ، ص 3 .