تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دانشنامهء شعر عاشورايى انقلاب حسينى در شعر شاعران عرب و عجم ( فارسي ) — صفحة 527

مساهمون:

ص٥٢٧

ظلم‌ستيزى بارزترين نمود قيام حسين ( ع ) :

ادبا و انديشمندان تاريخ از عصر عاشورا تاكنون در برابر سازش‌ناپذيرى ، استقامت و ظلم‌ستيزى امام ( ع ) كرنش نموده‌اند .

ثمرات قيام امام حسين ( ع ) و افق‌هاى آينده

در شعر معاصر ، مهم‌تر از وصف حادثه و رثاى آن ، تحليل واقعه ، پيامدهاى آن و شمارش آثار نهضت است . شاعر از اين فراتر رفته و از دريچه‌ى اين قيام به افق‌هاى دور مىنگرد و انتظار ثمرچينى افزون آن را در مسير تاريخ دارد . پيروزى قيام امام ( ع ) از زاويه ديد شاعر معاصر در افق‌هاى گوناگون تجلى مىيابد . الف : جاودانگى : جاودانگى و بقا از آرزوهاى ديرينه‌ى انسان بوده است و شاعران به خلود حسين ( ع ) و ماندگارى نهضت او اشاره نموده‌اند . ب : پيامدهاى پيروز قيام حسين ( ع ) : از آثار كربلا ايستادگى ، تمرّد و مبارزه‌طلبى به يادگار مانده است . ج : انتظار منجى : علاوه بر ثمرات عاشورا در قيام‌هاى پياپى عاشوراييان ، وعده‌هاى الهى در ظهور مهدى موعود ، گسترش عدل و داد جهانى و خونخواهى شهيدان ، نقطه‌ى اميد و قوّتى در دل آزادگان است . انتظار مهدى ( عج ) در شعر اين عصر جنبه‌ى تسكين‌بخش و روزنه‌ى اميدى بر يأس و نوميدى محسوب نمىشود بلكه قوّت قلبى براى دلهاى مبارزان و توان مضاعفى براى گام‌هاى جهادگران راه آزادى است .

بهره‌گيرىهاى سياسى اجتماعى از قيام امام حسين ( ع )

در شعر معاصر ، قيام امام ( ع ) با مردم و در متن نيازهاى جامعه ، جلوه مىكند . و اين نهضت ، ستاره‌ى راهنما ، بلكه خورشيد فروزنده‌اى است كه مسير تاريك و سردرگم بشريت عصر جديد را روشن مىكند . شكوه از حاكمان نالايق و دعوت به قيام : با زنده شدن دوباره‌ى ابوسفيانها در كشورهاى اسلامى ، شاعر از عاشورا بازگشت ديگرى را مىطلبد تا بر درد جانكاه ، درمان شود . ذلّت اعراب و مسلمين : از يكسو ، نگرش به قيام امام حسين ( ع ) همه وجود شاعر را از غرور ، آزادگى و عزّت سرمست مىسازد و از سوى ديگر وضعيت اسف‌بار و تحقيرآميز مسلمين را مشاهده مىكند و از اينكه مسلمين فقط بر حسين اشك مىريزند خجالت‌زده مىشود و از حسين ( ع ) عذرخواهى مىكند . مكتب حسين ( ع ) آموزشكده‌ى مبارزان : در اين پايگاه صلابت و عزم آموزش داده مىشود ، عزمى كه اگر سلاحهاى آهنين در نبرد ، كند و ناتوان گردند ، هرگز سست نخواهد شد . فلسطين ؛ كربلايى ديگر : پس از سالها از اشغال فلسطين ، هم‌چنان شاعران براى رهايى به عاشورا مىنگرند و پيام عزّت حسينى ( ع ) را در حماسه‌سرايىهاى خويش به فلسطينيان هديه مىكنند . شاعر ذلّت و خوارى مسلمين را مىبيند و با يادآورى عزّت و سازش‌ناپذيرى امام ، در جانها روح مقاومت و ايستادگى مىدمد . شاعر از خون حسين در جنوب لبنان و در مقاومت فلسطين بسيار مدد مىجويد .