جلد اول دربرگيرنده زندگى شاعران عرب و نمونههايى از بهترين اشعار و مراثى آنان و جلد دوم به همين شكل در مورد شاعران پارسىگوى است .
فصلبندى جلد اول كتاب بر اساس ادوار تاريخى ظهور شاعر صورت پذيرفته است به طورى كه شاعران عرب به پنج دورهى متمايز تقسيم شدهاند و در آغاز هر دوره مختصات و مشخصات مرثيه در آن دوره و تغييرات مرثيهسرايى نسبت به دورهى ما قبل تشريح گرديده است .
جلد دوم كتاب كه شامل شاعران غير عرب ( اعم از ايرانى و ساير ملل ) مىباشد در سه فصل شاعران متقدم ، متأخر و معاصر به تفكيك زمانى مشخص شدهاند . شاعران متقدم و متأخر بر اساس سال وفات و معاصرين بر مبناى سال ولادت طبقهبندى گرديدهاند .
از شاعران معاصر آنانكه در قيد حيات نبودند و يا به علت اشتهار ، زندگىنامه و نمونههاى اشعار آنان در دسترس بود با تحقيق اسنادى و رجوع به كتابخانهها ، اطلاعات مورد نياز جمعآورى و اشعار آنان از بين كتب آنها يا مجموعههاى گردآورى شده گزينش گرديد . ساير شاعران معاصر - كه بيش از نيمى از شاعران معاصر گردآورى شدهاند - با مراجعه و ارتباط مستقيم با آنان ، زندگىنامه و اشعارشان اخذ گرديد .
در پايان به مصداق من لم يشكر المخلوق لم يشكر الخالق لازم مىدانم :
- از استاد ارجمند و قرآنپژوه معاصر جناب آقاى بهاء الدين خرمشاهى كه در شرايطى دشوار و مجالى تنگ با سعهى صدر خواستهى نويسنده را اجابت فرمودند و مقدمهاى قرآنى بر اين كتاب نوشتند ، سپاس و امتنان خود را ابراز نمايم .
- از برادر گرامى جناب آقاى فكرى معاون محترم فرهنگى و آموزش آن سازمان كه ما را مرهون مساعى جميله خويش ساختند و ساير دستاندركاران امور چاپ آن سازمان تشكر و قدرنمايى نمايم .
- از همسر فرزانهام كه در تمام مراحل كار ، يار و مددكارم بودند تشكر مىنمايم .
- از سركار خانم الهه هاديان كه در ترجمه بعضى اشعار شاعران عرب مرا يارى دادند تشكر مىنمايم .
- همچنين از فرزندان عزيزم كه در استفاده از منابع و نوشتن اشعار گزينه شده و تقابل نسخههاى حروفچينى شده ، مدد كارم بودند ، تشكر مىنمايم .
آرزومندم كه همگى مورد عنايت و مرحمت سالار شهيدان ( ع ) واقع گردند .
مرضيه محمد زاده آبان ماه 1382 هجرى شمسى رمضان المبارك 1424 هجرى قمرى
دانشنامهء شعر عاشورايى انقلاب حسينى در شعر شاعران عرب و عجم ( فارسي ) — صفحة 29
مساهمون: مرضيه محمدزاده
ص٢٩