منزلشان رفت و فاطمه را ديد كه در محراب عبادت است و شكمش به پشتش چسبيده است و چشمهايش گود رفته است . از ديدن او اندوهگين شد . آنگاه جبرئيل نازل شد و گفت خداوند تو را به چنين اهلى بيتى تهنيت مىگويد و اين سوره را قرائت كرد . ( كشّاف )
* تكمله
1 ) از حضرت زينب عليها السلام ، استشهاد به آيهاى مناسب از آيات قرآن كريم ، پس از واقعه كربلا كه سرهاى شهيدان و خود بازماندگان را اسيرانه ، به نزد يزيد بردهاند . نقل شده است ، كه اين آيهى قرآنى است :
وَ لا يَحْسَبَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّما نُمْلِي لَهُمْ خَيْرٌ لِأَنْفُسِهِمْ إِنَّما نُمْلِي لَهُمْ لِيَزْدادُوا إِثْماً وَ لَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ
( و كافران هرگز مپندارند كه چون مهلتشان مىدهيم به سود آنان است ، تنها [ از آن روى ] به آنان مهلت [ و ميدان ] مىدهيم كه تا سرانجام بر گناهان خويش بيفزايند ، و عذاب خفّتبارى در كمين دارند ) . ( آل عمران ، 178 )
2 ) آخرين عبارت از آخرين آيه سوره شعرا چنين است : . . .
وَ سَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنْقَلَبٍ يَنْقَلِبُونَ
و كسانى كه ستم كردهاند [ در بعضى از تفاسير شيعه در اينجا افزودهاند ، « در حق آل محمد » ] زود بدانند كه به چه بازگشتگاهى و سرنوشت و سرانجامى راه خواهند برد . بسيارى از خطبا و شيفتگان حضرت سيّد الشّهدا ( ع ) غالبا اين عبارت قرآنى را در حق ظلمه و قتله حضرت ( ع ) بر منابر يا در مجالس مىخوانند .
3 ) و اين آخرى قرآنى نيست ( از حافظ است كه حافظ قرآن است ، در غزل معروف
زان يار دلنوازم شكريست با شكايت ،
دو بيت هست كه يكى از خطباى صاحبدل نكتهدان در مجلس سوگوارى سيد الشهدا ، ( معروف به روضه ) آن را به صوت حزين دلنشين در اشاره به حضرت ( ع ) خوانده كه از آن پس اين تمثّل و استشهاد شهرت و شيوع يافته است :
رندان تشنه لب را آبى نمىدهد كس * گويى ولىشناسان رفتند از اين ولايت
و در اشاره به شهادت مظلومانهى سيّد الشّهداء بيت بعدى را مىافزايد :
در زلف چون كمندش اى دل مپيچ كانجا * سرها بريده بينى بىجرم و بىجنايت
و پيداست كه چه شور و شيونى از مجلسيان بلند شده است
* حال چند كلمهاى هم دربارهى اين كتاب عظيم الشان كه به كوشش عاشقانه و حقطلبانهى محقق عالىمقام سركار خانم مرضيه محمدزاده پس از تلاشى شبانهروزى و پنجساله با مراجعه به بيش از چهارصد منبع و مرجع مهم و معتبر فارسى و عربى و شيعى و سنى كه در طول بيش از 14 قرن در بيان عظمت مقام و علوّ شأن حضرت حسين بن على ( ع ) مرثيه يا صورتى توأمان از مدح و منقبت و مرثيه سرودهاند ، گرد آوردهاند . تفصيل اين كوشش عظيم بىسابقه و توضيح سبك و ساختار كتاب را در مقدمه ، خودشان آوردهاند .
اجر چنين تلاش و خدمت عظيم و خالصانهاى با خداوند است و يك كرشمه [ نگاه معنوى مرحمت از حضرت حق و امام حسين ( ع ) ] تلافى صد جفا كند
اين بنده خود از 18 - 19 سالگى مدايح و مراثى در حق ائمه اطهار عليهم السلام سرودهام ، و تركيببندى كه از اين جانب در اين مجموعه آمده در همان سالها سروده شده ، و نخستبار پس از 25 - 26 سال فاصله از سرودن آن در كيهان فرهنگى دوره اول به طبع رسيده است . شعرهاى ديگر هم هست كه اگر نسخهاى از آنها پيدا كنم تقديم حضورتان مىكنم . از جمله