حضرت فرمود : غضب أو بر من مانند غضب أسب است بر دهنهء لجام كه هر چند آن را مىخايد سودى نمىبخشد .
پس چون نظر أو بر حضرت افتاد گفت : چه چيز باعث شد تو را كه رسول مرا برگردانيدى وامر مرا سهل شمردى ؟
حضرت فرمود كه : رسول تو خواست مرا برگرداند ، من أو را برگردانيدم ؛ وامرى كه تو كنى كه خلاف فرمودهء خدا باشد ما به آن عمل نخواهيم كرد .
وميان أو وآن حضرت سخنان ناخوش گذشت وحضرت غضبناك از مجلس أو برخاست ، وچون مصلحت خود را در آن نديد جمعى از صحابه را به ميان انداخت كه اصلاح كردند ميان أو وآن حضرت « 1 » .
وأيضا ابن أبي الحديد روايت كرده است كه : سبب بيرون كردن عثمان أبو ذر را به جانب شام آن بود كه چون عثمان دست زد بر بيت المال مسلمانان وبخشيد به مروان وغير أو از منافقان آنچه خواست ، أبو ذر در ميان مردم ودر راهها از براي بيان كفر وعناد أو به آواز بلند اين آية را مىخواند
الَّذِينَ يَكْنِزُونَ الذَّهَبَ وَالْفِضَّةَ وَلا يُنْفِقُونَها فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذابٍ أَلِيمٍ
« 2 » ومكرر اين خبرها به عثمان مىرسيد وتغافل مىكرد وبه كار خود مشغول بود ، وچون از حد گذشت يكى از آزادكردههاى خود را به نزد أو فرستاد وگفت :
ترك كن آن سخنان را كه از تو به من مىرسد .
أبو ذر گفت : آيا عثمان نهى مىكند از خواندن كتاب خدا واز عيب كردن كسى كه ترك كند امر خدا را ، بخدا سوگند كه اگر راضى كنم خدا را به غضب عثمان نزد من محبوبتر است وبهتر است از براي من از آنكه خدا را به خشم آورم براي خشنودى عثمان .
پس اين سخنان عثمان را بيشتر به غضب آورد وبراي مصلحت متعرض أو نمىشد تا آنكه عثمان روزى در مجلس خود گفت : آيا جايز است امام را كه از بيت المال چيزى به
هامش
( 1 ) . شرح نهج البلاغة ابن أبي الحديد 8 / 252 - 255 .
( 2 ) . سورهء توبه : 34 .