5 - مطابق نقل عالم بزرگوار مرحوم سيد محمد باقر خوانسارى مؤلف كتاب مشهور « روضات الجنات » از كتاب « حدائق المقرّبين » تأليف مير محمد حسين خاتونآبادى دخترزادهء علّامهء مجلسى كه شرح حال سى نفر از بزرگترين علماى شيعه را كه داراى تأليف و تصنيف بودهاند گرد آورده ، و از شيخ كلينى مؤلف كتاب كافى شروع و به علّامهء مجلسى ختم نموده ، در شرح حال استاد و جدّش مجلسى ، شرح مفصلى نوشته است كه چون داراى مطالب مفيدى است ، ترجمه آن را در اينجا مىآوريم :
. . . « وى از همهء اعاظم فقهاء و افاخم محدثين و علماى ما برتر و بزرگتر ، و در فنون فقه و تفسير و حديث و رجال و اصول عقائد و اصول فقه ، سر آمد تمام فضلاى روزگار و بر كلّيهء علماى مشهور ما تقدّم داشت .
حقوقى كه علامه مجلسى بر جامعه شيعه دارد
هيچ يك از دانشمندان گذشته و متأخرين آنها ، در جلالت قدر و عظمت شأن و جامعيت بپاى او نرسيدند . وى از جهاتى چند بر مذهب شيعه حق دارد كه از همه روشنتر شش حق است كه ذيلا بدان اشاره مىشود :
اول - اينكه علّامهء مجلسى شرح كتب اربعه شيعه را كه در تمام اعصار ، مدار استفاده دانشمندان ما بوده است ، تكميل كرد و مشكلات آن را حل نمود ، و مطالب پيچيده آنها را كه بر فضلاى اقطار پوشيده بود ، روشن ساخت . او كافى و تهذيب را شرح كرد . در شرح من لا يحضره الفقيه اكتفا بشرح پدرش ( مجلسى اول ) نمود و مرا مأمور ساخت كه استبصار را شرح كنم ، و از بركت اشارهء آن بزرگوار من هم آن را شرح كردم . هنگام وفاتش وصيت كرد كه بقيهء شرح او را بر كتاب كافى نيز تمام كنم ، و اينك بر حسب امر شريف او مشغول بشرح آن هستم .
دوم - اينكه وى ساير اخبار ما را كه از ائمه اطهار روايت شده و اخبار كتب اربعه ، در مقابل آن مانند قطره در برابر درياست ، در مجلدات بحار الانوار گرد آورد . بحار الأنوار كتابى است كه تأليف يكجلد آن براى علما طاقت فرسا است