زيستهام ! عبد الملك گفت اى ربيع از آن عده جوانان قريش كه نامهاشان يكى است به من خبر ده .
گفت : از هر كدام ميخواهى سؤال كن ، عبد الملك گفت : از عبد اللَّه بن عباس خبر ده : گفت : او داراى فهم و علم و بخشش و حلم و قرآن دان بزرگ بود ، گفت : از عبد اللَّه بن عمر خبر ده گفت داراى حلم و علم و احسان بود ، خشم خود را فرو ميبرد و از ظلم دورى ميجست . « 1 » پرسيد : از عبد اللَّه بن جعفر خبر ده ! گفت :
او گلبرگى خشبو و لطيف و زيانش براى مسلمين اندك بود ! گفت : از عبد اللَّه بن زبير خبر ده . گفت او همچون كوه صعبى بود كه صخرهها از آن فرو ريزند . عبد الملك گفت : خدا تو را نگهدارد چطور بر اخبار آنها دست يافتى ؟ گفت : به آنها نزديك شدم و آنان را امتحان نمودم .
شقّ كاهن و نصائح حكيمانهء او
نيز « در كمال الدين » ميگويد ، خبر داد بما احمد بن يحيى مكتب او گفت خبر داد بما ابو الطيب احمد بن محمد ورّاق . او گفت خبر داد بما محمد بن حسن بن دريد ازدى عمانى ، او گفت خبر داد بما احمد بن عيسى ابو بشر عقلى از ابو حاتم از ابو - قبيصه از ابن كلبى و او از پدرش نقل كرده كه گفت : از مشايخ بجيله كه در سيرت و هيئت نيكو ، مانند آنها نديده بودم شنيدم كه ميگفتند : شق كاهن سيصد سال زندگى كرد . چون وقت وفاتش رسيد ، بستگانش نزد وى گرد آمدند و گفتند ما را وصيتى كن كه نزديك است روزگار تو را از دست ما بگيرد .
شق گفت : به يك ديگر نزديك شويد و از هم جدا نگرديد ، به يكديگر رو آوريد و از هم رو نگردانيد و صله رحم كنيد و عهد و پيمان خود را محكم نگاه داريد ، حكمها را بزرگ شماريد و اهل كرم را احترام كنيد ، پيران خود را توقير نمائيد و افراد
هامش
( 1 ) تصور ميرود ربيع سنى بوده يا تقيه ميكرده يا اين را براى خوش آيند عبد الملك كه با بنى هاشم كينه ذاتى داشت گفته بود .