مى آورى و بسيج و حركت همگانى خواهد بود كه بر همه مسلمانان يارى دادن تو با اموال و مردان واجب است و سپس با همه لشكرهاى خود به كرانه سيحون خواهى رفت - سيحون رودخانه بزرگى است كه مرز ميان سرزمينهاى تركان و خوارزمشاه است - و همانجا خواهى بود و چون دشمن آنجا برسد به سبب پيمودن راهى دور و دراز خسته خواهد بود و حال آنكه ما همگى آسوده و جمع خواهيم بود ، طبيعى است كه دشمن و لشكرهايش گرفتار خستگى و فرسودگى اند .
خوارزمشاه اميران و مشاوران را فرا خواند و با آنان رايزنى كرد . آنان گفتند : راى درست اين است كه آنان را به حال خود رها كنى تا از رودخانه سيحون بگذرند و به سوى ما حركت كنند و اين كوهستانها و تنگهها را در نوردند كه به راههاى آن ناآشنايند و چون ما بر همه راههاى آن وارديم بر آنان پيروز مى شويم و همگى را نابود مى سازيم .
در همين حال بودند كه رسولى همراه جماعتى از مغولان از چنگيز براى تهديد خوارزمشاه آمد و پيام آورد كه ياران و بازرگانان مرا مى كشى و اموال مرا از ايشان مى گيرى آماده براى جنگ باش كه من با جمعى به تو خواهم رسيد كه ترا ياراى مقابله با آن نخواهد بود .
چون فرستاده اين پيام را به خوارزمشاه رساند ، دستور داد او را بكشند و چنان كردند ، ريش و سبيل كسانى را كه همراه او بودند تراشيدند و آنان را پيش چنگيزخان برگرداندند تا به او خبر دهند با سفيرش چگونه رفتار شده است و اين پيام را به او برسانند كه خوارزمشاه مى گويد : من خود به سوى تو مى آيم و نيازى نيست كه تو پيش من بيايى و اگر در نقطه پايان دنيا هم باشى من تو را مى يابم تا تو را بكشم و نسبت به خودت و يارانت همان كار را انجام دهم كه نسبت به سفيرت كردم .
خوارزمشاه آماده شد و پس از آنكه فرستاده خويش را گسيل داشت براى اينكه از او پيشى گيرد و بر تاتار حمله برد و آنان را غافلگير كند حركت كرد و مسافت چهار ماه را يك ماهه پيمود و به خانهها و خرگاههاى ايشان رسيد ولى كسى جز زنان و كودكان نديد باروبنه آنان هم بود ، خوارزمشاه به آنان درافتاد و همه چيز را به غنيمت ربود و زنان و كودكان را اسير كرد . سبب غيبت مغولان از
جلوه تاريخ درشرح نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 181
مساهمون: ابن أبي الحديد
ص١٨١