تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تصوير امامان شيعه در دائرة المعارف اسلام ( فارسي ) — صفحة 406

مساهمون:

ص٤٠٦
سوى خداوند تعيين شود . هدايت جامعه با پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله آغاز شده و پس از او دوازده امام كه نامهاى آنان در روايات شيعى آمده است ، اين راه را ادامه مىدهند . ويژگى خاص مقام امامت مصون بودن از گناه ، خطا و اشتباه است ، و از آنجا كه « عصمت » مقامى معنوى و الاهى است ، شرايط جسمى و مادى لازم ندارد و هر جا خداوند اراده كند ( با حفظ شرايط خاص كه البته مستلزم جبر نيز نخواهد بود ) اعمال مىشود . از اين‌روى ، شيعيان واقعى در مقام امامت ائمه عليهم السّلام هيچ ترديدى نداشتند . وقتى امامى امام پس از خود را دقيقا مشخص كرده باشد يا از طريق ديگرى امامت او اثبات شده باشد ، شيعيان او را مىپذيرند و تمام اوصاف امام را براى او ثابت مىدانند . پس شيعيان بين امامت امام على عليه السّلام با امام جواد عليه السّلام و امام هادى عليه السّلام ، كه در سنين كودكى به امامت رسيدند ، هيچ فرقى قايل نيستند . اگرچه درك اين مسئله براى برخى شيعيان كه مرتبهء اعتقادى پايين‌ترى دارند مشكل بود و حتى انحرافاتى را به همراه داشت ، اين مسئله مشكلى در علم كلام شيعه پديد نياورد . در ادامهء اين نوشتار به زوايايى از زندگانى امام هادى عليه السّلام مىپردازيم كه مؤلف به آن اشاره نكرده يا به قدر لازم بدان نپرداخته است .

ويژگيهاى اخلاقى امام

از جمله نكاتى كه در مقاله مغفول مانده يا به آن كم‌توجهى شده ويژگيهاى اخلاقى امام است . امام هادى عليه السّلام به منزلهء امام و پيشواى شيعيان ، نمونهء انسان كامل و برخوردار از ويژگيهاى اخلاق اسلامى بود . نمونه‌هايى از اين ويژگيها بدين قرارند : ابن شهر آشوب مىنويسد :