آن حضرت توانستند با طرح پرسشهاى مختلف در مجالس گوناگون و از طريق دانش امام ، مسئلهء امامت آن حضرت را براى خويش روشن و قطعى سازند . « 1 »
بنابراين بحران موجود در ابتداى امر امامت ايشان به زودى پايان يافت ، و شايسته بود مادلونگ به اين امر اشاره مىكرد .
شهادت حضرت جواد عليه السّلام
دوران كوتاه امامت هفده يا هيجده سالهء امام جواد عليه السّلام در فضايى خفقانآميز به سرعت سپرى شد ، و پس از مأمون معتصم بر كرسى خلافت تكيه زد . بنا به گفتهء نوبختى و شيخ مفيد و برخى ديگر ، معتصم در سال 220 امام را به بغداد فراخواند ، و آن حضرت دو شب مانده به محرم وارد بغداد شد و در آخر ذيقعدهء همين سال وفات كرد . هنگام وفات ، 25 سال و اندى از سن او مىگذشت . « 2 » شيخ مفيد مىنويسد : گفتهاند آن حضرت را مسموم كردند ولى خبر آن نزد من ثابت نشده است . « 3 » ليكن بسيارى از محدثان و مورخان ، مانند مسعودى ، طبرى ، اربلى ( از محمد بن سعيد ) ، عياشى ، فتّال نيشابورى ، ابن صبّاغ مالكى ( با تعبير « گفته مىشود » ) و ابن شهر آشوب بر شهادت آن حضرت به امر معتصم يا با توطئهء او و به دست ام الفضل تصريح كردهاند . « 4 » ابن
هامش
( 1 ) . ر . ك : محمد باقر مجلسى ، بحار الانوار ، ج 50 ، ص 99 ، 100 ؛ على بن حسين مسعودى ، اثبات الوصية ، ص 186 به بعد .
( 2 ) . حسن بن موسى نوبختى ، فرق الشيعه ، ص 91 ؛ محمد بن نعمان ( شيخ مفيد ) ، الارشاد ، ج 2 ، ص 295 ؛ محمد بن فتال نيشابورى ، ابو الفرج بن جوزى ، روضة الواعظين ، ص 243 ؛ محمد بن على بن شهر آشوب ، مناقب ، ج 4 ، ص 411 ؛ على بن محمد بن صباغ مالكى ، الفصول المهمه ، ج 2 ، ص 1057 ؛ محمد بن يعقوب كلينى ، اصول كافى ، ج 2 ، ص 412 ؛ تذكرة الخواص ، ص 358 ؛ مؤمن بن حسن شبلنجى ، نور الابصار ، ص 330 .
( 3 ) . محمد بن نعمان ( شيخ مفيد ) ، الارشاد ، ج 2 ، ص 295 .
( 4 ) . على بن حسين مسعودى ، اثبات الوصية ، ص 192 ؛ محمد بن نعمان ( شيخ مفيد ) ، دلايل الامامه ، ص 395 ؛ على بن عيسى اربلى ، كشف الغمه ، ج 2 ، ص 345 ؛ محمد بن مسعود بن عياش سمرقندى ، تفسير