قطع شدن دستش انجاميد . حسين [ عليه السّلام ] او را دلدارى داد و به او اطمينان داد كه به زودى اجدادش را در بهشت ملاقات خواهد كرد . از گروه شورشيان ، تنها سه يا چهار نفر زنده مانده بودند ، و حسين [ عليه السّلام ] بر دشمنان يورش برد . لباسهاى زير او از پارچههاى مرغوب بود ، اما از پيش آنها را پاره كرده بود ؛ چرا كه مىترسيد پس از مرگش لباسهاى او را غارت كنند . البته اين دورانديشى او بيهوده بود ، زيرا [ پيكر ] او را در ميدان جنگ ، عريان كردند ( همان ، ص 364 ، 366 ) . زينب [ عليها السّلام ] خطاب به ابن سعد كه نزديك شده بود ، گفت : « اى عمر بن سعد آيا ابو عبد الله ( كنيه حسين [ عليه السّلام ] ) كشته خواهد شد درحالىكه تو ايستادهاى و تماشا مىكنى ؟ » اشك از ديدگان ابن سعد روان شد ( همان ، ص 365 ) . حسين [ عليه السّلام ] با قدرت تمام مىجنگيد . برخى از منابع ( يعقوبى ، ص 291 ؛ و ساير منابع شيعى ) بيان مىدارند كه [ او ] بسيارى از دشمنان را كشت ، حتى دهها تن را . اما يكى از منابع بيان مىدارد كه اگر دشمنان او مىخواستند ، مىتوانستند فورا او را بكشند ( همان ، ص 365 ) . سرانجام بهرغم آنكه او براى آخرين بار ، دشمنان را از انتقام الاهى ترساند ، از ناحيهء دست و شانه او را مجروح ساختند و او با صورت بر زمين افتاد ( همان ، ص 366 ) . سنان بن انس بن عمرو نخعى به خولى بن يزيد اصبحى دستور داد تا سر حسين [ عليه السّلام ] را از تن جدا كند ، اما خولى چنان بر خود مىلرزيد كه نتوانست اين كار را انجام دهد . سرانجام خود سنان پس از وارد آوردن ضربهاى ديگر بر حسين [ عليه السّلام ] ، سر او را از بدن جدا كرد و آن را به خولى داد كه او نيز آن را نزد ابن زياد برد .
هنگامى كه جنگ بدين ترتيب پايان يافت ، سربازان به غارت اموال روى آوردند ؛ آنها لباسهاى حسين [ عليه السّلام ] و نيز شمشير و وسايل سفر او ، گياهان مخصوص خضاب و رداهاى يمنى او را ربودند ؛ همچنين زيور آلات زنان و رداهاى آنان را به غارت بردند ( همان ، ص 366 ) . پسر نوجوانى ، بيمار در يكى از
تصوير امامان شيعه در دائرة المعارف اسلام ( فارسي ) — صفحة 164
مساهمون: محمود تقى زاده داورى
ص١٦٤